Өнгөрсөн гурван жил МБНЭ-ийн хамт олон баруун зүгт Отгонтэнгэр хайрханы нэгдсэн тахилгаа хамтран хийсэн билээ. Энэхүү тахилгаа нэг, нэгнийхээ дэм туслалцаатайгаар амжилттай зохион байгуулсан. Олонхи нь нэгдсэн тахилгын дараа өөрсдийн төрсөн нутгаа зорьж, уул усандаа хүндэтгэл үзүүлээд ирдэг.
Аймаг, галаараа нэгдэж, хамтран ажиллахын зэрэгцээ гэр бүлээрээ найз нөхөд бид ч нэгдсэн тахилгын дараа удмын нутагдаа очдог. Манай галын бидний найз болох Б-ын маань биеийн байдал муудаж, 2015 оноос  олон эмнэлгээр явсан боловч засал авахгүй эцэстээ элэг солих болж, донор олохдоо тулсан байсан. 
Тиймээс онгод тэнгэртээ хандах болж, 2017 оны зунаас гурван жил дараалан Б-ын уг нутаг, төрсөн газарт залбирал хийж, улмаар Увс аймгийн Хяргас сумын Эгэл хайрханд удмын овоог ах дүү төрөл төрөгсдийн хамт босгосон билээ. 
Эгэл хайрханы Хийморын овоог босгох үед хоёр өдөр, шөнө үргэлжилсэн бороотой байсан ч,  олон жил хүлээгдсэн савдаг, лустай нэгэнт онгодоор хэлэлцэж, болзоо, хугацаатай учир бөөлөлт хийсэн билээ.
Тогтоосон цаг хугацаа, сэтгэл зүтгэлийн хүчээр аав, ээжийн буурь, төрсөн газар, өөрийнх нь хөлд орж байсан ам, ханаа дугуйлж байсан бууц, айл гэр болон гал голомтоо бадрааж байсан нутагт аргадан залбирал үйлдэж, лус, савдагт нь мэдүүлж, онгод тэнгэрийн хүчээр хэл дамжуулсан болно. Бидний мэдээллийн хариуд өвөг дээдсээр уламжлан ирсэн олон чухал зүйлийн учигийг тайлсан хариу өгч, овоог нь хүлээлгэн өгсөн.
Овооны ойр орчмын онгодын мэдээлснээр тэдний удмын сонин содон түүхэн тэмдгүүдийг тодотгон тайлсан билээ. Одоо Б-ын гэр бүл сайн сайхан эрүүл саруул байж, өөрсдийн хүссэн газартаа үр хүүхдүүдийн хамт аялж, амьдарч явна. Бидэнд сайн сайханыг бэлэглэсэн Онгод тэнгэр, Эгэл хайрханы лус савдагтаа баярлалаа.

                 
 Монголын өмнийн говийн улаач нар шинэ жилээ тэмдэглэх болов. Аймгийн төвөөс хойш 20 км-т байрлах амралтын газарт өмнийн говийн улаач нар анх удаа шинэ жилээ тэмдэглэсэн билээ.
 Өмнөговьд “Тэв тэнгэр” бөөгийн байгууллагын гишүүд 500 гаруй байдаг тэдгээрийн төлөөлөл болсон 300 гаруй хүмүүс энэ арга хэмжээнд оролцсон юм.
 Шинэ жилийн танхим хүмүүсээр дүүрсэн байв. Шинэ жилийн арга хэмжээг нээж МБНЭ-ийн Дээд цэцийн гишүүн, “Тэв тэнгэр” бөөгийн байгууллагын тэргүүн Алтанчимэг үг хэлж, ирсэн төлөөлгчдийг танилцуулсан юм.
 Дараа нь МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайхан “Тэв тэнгэр” бөөгийн байгууллагын хамт олонд баяр хүргэж мэндчилгээ дэвшүүлсэн билээ. “Тэв тэнгэр” бөөгийн байгууллагын удирдлагын тодорхойлсон улаач нарт МБНЭ-ийн шагналыг гардуулсан байна.
2014 онд эхээр Өмнөговьд хийгдэх нэгдсэн Их тахилгын бэлтгэл ажил амжилт хүсч, хамтран ажиллах болсоныг тунхаглан зарласан билээ
 Шинэ жилийн арга хэмжээнд МБНЭ-ийн дэд Ерөнхийлөгч, Монгол бөөгийн Их Дархан Удган Д.Батчулуун, Монгол бөөгийн тэргүүн удган Я.Мөнгөнсувд нар оролцсон билээ.
 Шинэ жилийн үдэшлэг нь олон сайхан урлаг, соёлын арга хэмжээгээр үргэжилсэн билээ.
 
 
 
                
 Монголын өмнийн тал, хээр говийн уудам нутагт өвлийн улирал дундаа орж байгаа боловч цас үгүй дулаахан намраараа угтав.  Улаанбаатар хотоос гарсан ажлын хэсэг хэдхэн цаг давхиад Даланзадгад хотод ирэв. Учир нь замын ихэнх хэсэг хатуу хучилттай болсон тул цаг хугацаа хэмнэх боломтой болжээ.
 Өмнөговийн “Улаачид”-ын төлөөлөгчид хотын ард байрлах цэргийн полигоны дэргэд хотоос ирсэн төлөөлөгчдийг  угтаж авав.
 17 цагт уулзалт болох танхим хүмүүсээр дүүрсэн байв. Уулзалтыг нээж МБНЭ-ийн Дээд цэцийн гишүүн, “Тэв тэнгэр” бөөгийн байгууллагын тэргүүн Алтанчимэг нээж, ирсэн төлөөлгчдийг танилцуулсан юм.
 Дараа нь МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайхан Монгол бөөгийн түүхэн уламжлал, өнөөгийн байдал, тулгамдсан асуудал сэдвээр мэдээлэл хийлээ. Мэдээлэлд Монгол улсын хөгжлийн түүхэнд Монгол бөөгийн гүйцэтгэсэн үүрэг,  гайхамшигт тохиолдлууд, тулгарч байсан хүнд сорилтууд, манжийн төрөөс бөөг мөхөөхийн тулд хийсэн харгис бодлого, бөөгийн хөгжлийн түүхэнд балархай байсан 300 орчим жилд бөө ямар замаар явсан, сүүлийн зуунд бөө нар хэрхэн хэлмэгдэлд өртөж байсан тухай ярив. Сүүлийн 20 орчим жилийн хугацаанд Монгол бөөгийн хөгжил, өнөөгийн байдал, тулгамдсан асуудал, МБНЭ байгуулагдсан түүхэн шалтгаан цаашид хийх ажлын талаар танилцууллаа. 2014  онд эхний нэгдсэн Их тахилга Өмнөговь аймагт хийгдэх болсонтой холбоотой бэлтгэл ажлын талаар санал солилцлоо.
 Уулзалтад оролцсон МБНЭ-ийн дэд Ерөнхийлөгч, Монгол бөөгийн Их Дархан Удган Д.Батчулуун Монгол бөөгийн “Тэнгэрийн улаач” нарын өмнө тулгамдаж байгаа асуудлаар ярьлаа.
 Уулзалт халуун дотно, элгэмсэг сайхан болж өнгөрөв. Уулзалтын дараа ч уг уулзалтад оролцсон МБНЭ-ийн Хяналтын цэцийн гишүүн, Монгол бөөгийн Тэргүүн удган Я.Мөнгөнсувд зарим хүмүүсийн асуудалд биечлэн хариулт өглөө.
  Уулзалтын явцад МБНЭ-ээс зохион байгуулсан Их тахилга, арга хэмжээ, уулзалт, аялалын талаар фото мэдээлэл хийсэн байна.
 Энэ арга хэмжээнээс хойш хамтарсан ажлын хэсэг Өмнөговьд ирж Нэгдсэн тахилга хийх газраа сонгосон билээ. Газар сонгоход МБНЭ-ийн удирдлагууд Монгол бөөгийн их дархан удган Д.Батчулуун, Монгол бөөгийн дархан удган Д.Энхжаргал нарын хамт залуучуудаас Монгол бөөгийн тэргүүн удган Өөдөө, П.Нарангэрэл, Туул нар явсан юм. Залуучууд Өмнөговьд ажиллах явцдаа “Тэв тэнгэр” бөөгийн байгууллагын гишүүдийг хуяг дуулга өмсгөлөөр нь “доромжлох”, хооронд хагаралдуулах ажил хийснээр тахилгад оролцох Өмнөговийн “Тэв тэнгэр” бөөгийн байгууллагын бидэнтэй хамтран ажилах ажиллагааг тасалдуулсан билээ. Мөн өөрсдөө шинээр бөөгийн байгууллага байгуулах зорилгыг агуулж МБНЭ-д нэгдэж байсан улаач иргэдийг үргээх ажил хийж, өөрсөдийн зүг татахыг оролдож, хамтын ажиллагаанд саад учруулсан юм. Энэ хамтын ажиллагааны түүх бол МБНЭ-ийн замд учирсан том сургамж болж үлдсэн билээ.
 
Зуны эхэн сарын эхээр Монгол бөөгийн их удган Б.Бадамсүрэн Амгаа шавынхаа удмийн хээрийн онгодод зорьж очиж тахилга хийлээ. Хөвсгөл аймгийн Баянзүрх сумын нутагт Мөрөн голийн эх Их Азрага гэдэг газарт онгон дагшин нь байрладаг юм.
Хээрийн онгодийг тахихаар зорьж явах замдаа Азаргийн голийн ар бие ховор сонин тогтоцтой өвөрмөц газар онгод тэнгэрийн хэлснээр олж, Хөл мод тахиж бараа нь харагдах газраас өргөл дээжээ хүргэдэг хаалга үүд болгон холбоо болзоо тавьлаа. Хөл мод тахих бөөлөлтөд тэнд ойр нутагладаг ард түмний буюу уул хайрхан гол усний уяалдаа өвөг дээдсийн нандин сайхан түүхийн ул мөрийг дэлгэн хуучилсан нь одоо цагийн хүн зоний олсон олдвор өвөлжөө бууц, яриа хөөрөөтэй тохирч байгаа нь бидний сонирхолийг их татсан.
Өрнөхийн тээхнийхэн одоо үед өнөр бүлүүд их олон хүмүүс байдаг юм билээ. Өрнөхийн тээхний дээр үед залсан онгон нь суугаа онгодтой.  Уг удмийн нь үр хүүхдүүдийг Монгол бөөгийн их удган Б.Бадамсүрэн өөрийн хүчирхэг сайхан онгодуудийн хүчээр уулзуулж, Лус савдагийн хувирал, Хурмаст тэнгэрийн өөрчлөлтийг бишрэн гайхууллаа.
Тахилга хийх явцад гэнэт манан үүсч хажуу дахь хүн, нэг нэгнээ ч харж болохгүй болж, улмаар маш том хэмжээтэй мөндөр орж, дараа нь халуун нар, устай бороо давхар солонго гэх мэт үнэхээрийн байгалийн гоц содон өөрчлөлт хоромхон хугацаанд явагдаж тэнд зорьж очсон биднийг гайхшируулсан билээ.
 
Монголын бөөгийн хамт олон Чингис зочид буудлын ногоон танхимд хуран цугларсан нь Монголын бөөг хөгжүүлэхэд томоохон хувь нэмэр оруулсан бөөгийн “Тэнгэрийн сүлдэр” холбоо байгуулагдсаны 10 жилийн ойгоо тэмдэглэсэн баярын хурал байлаа. Хурлын эхэнд “Тэнгэрийн сүлдэр” холбооны сүлд, тугийг хуралдааны танхимд залах ажиллагаа болов. Баярын хурлыг “Тэнгэрийн сүлдэр” холбооны тэргүүн Оюунбаатар нээж, тус холбооны гүйцэтгэх захирал Энхбаатар баярын хурлын илтгэл тавив.

Та бүхэн энэ эмэгтэйн зургийг хараад гоо сайхны хагалгаанд орж гэж бүү эндүүрээрэй. Энэ эмэгтэйг Оюунаа гэдэг, 55 настай.дээд монгол хөх нуураар нутагтай. Нэг сар гаруйн өмнө би шавь Нарангаваатайгаа хамт дээд монголд очсон билээ. Бие нь маш хүнд эмнэлгээр бол ямар ч эмчилгээгүй болсон байсан. Учир нь бамбай булчирхайн хорт хавдар тусч эцсийн шатандаа орсон тул хагалах боломжгүй учраас эцсийн найдвар нь химийн эмчилгээ байсан.

  ЮНЕСКО-ийн байгууллага, Бүгд Найрамдах Солонгос Улсын Их сургууль хамтран биет бус соёлын өв болох бөө хамгаалах асуудлаар цаг үеээ олсон маш чухал асуудлаар бага хурал зохион байгуулах хүрээнд Монголд ирж кино зураг авлаа.
Монгол Бөөгийн Нэгдсэн Эвлэлээс энэхүү кино зураг авалтад Монгол бөөгийн Дархан удган, МБНЭ-ийн дэд Ерөнхийлөгч Д.Энхжаргал, МБНЭ-ийн Дээд цэцийн гишүүн, Монгол бөөгийн Тэргүүн зайран Д.Дарьчулуун, Монгол бөөгийн зайран Н.Баярсайхан нар оролцлоо. Кино зураг авалтыг Тэрэлжид авсан байна.
МБНЭ-ийн дэд Ерөнхийлөгч Д.Энхжаргал, МБНЭ-ийн Дээд цэцийн гишүүн, Монгол бөөгийн Тэргүүн зайран Д.Дарьчулуун, Н.Баярсайхан нарын бөөгийн зан үйлийн тухай баримтад кино нь удахгүй ЮНЕСКО-ийн ивээлээр дэлхийн 140 гаруй улсад нийтэд үзүүлэхээр тараагдах юм.
Монгол Улсад бөө, биет бус соёлын өвийг дэлхий дахинд сурталчлахад үнэтэй хувь нэмэо оруулах болно.
                                       Д.Хүрэлбаатар

Монгол суу ухааны Манукол академийн ерөнхийлөгч, Физикч, философич, монгол судлаач, доктор З.Бат-Отгоны зохион байгуулсан эрдэм шинжилгээний хуралд оролцов. МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайхан, Дээд цэцийн гишүүн Хоролдамба, Бадарч нар Эрдэм шинжилгээний хуралд оролцсон юм. МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайхан, Гавьяат дуучин Ариунаа хоёр олон жилийн дараа уулзаж, орон нутагт арга хэмжээнд хамтарч оролцож, зохион байгуулж байснаа дурсацгаана билээ.

Бусад мэдээ

Баруун баннер

Баруун баннер

Calendar 2018

Mon Tue Wed Thu Fri Sat Sun
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30

Ханшийн мэдээ

Холбоо барих

 

  •  Баянзүрх дүүрэг , 1-р хороо , 22 дуаар байр , 22 тоот.
    Шуудангийн хайрцаг: Улаанбаатар - 49 дүгээр салбар, 922
  •  976-11-458654, Fax: 976-11-458654
  •  This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.
Та бөөгийн тухай мэдлэг хаанаас авдаг вэ?