logo

logo.jpg

Advertisement

Үйл явдлын тойм

МУГТ Э.Содномпилжээ “Дэлхийн цом”-оос алтан медаль хүртлээ

МУГТ Э.Содномпилжээ “Дэлхийн цом”-оос алтан медаль хүртлээ   АНЭУ-ын Дубай хотод болсон пара пауэрлифтингийн Дэлхийн цомын аварга шалгаруулах тэмцээнээс МУГТ Э.Содномпилжээ алтан медаль хүртлээ. 107 кг-ын жинд өрсөлдсөн тэрээр өчигдөр тэмцээний сүүлчийн өдөр 220 кг өргөж, арын тамирчдаасаа тасархай түрүүлсэн байна. Киргизстаны Жаргалбек Оросбаев 200 кг-ыг өргөж мөнгө, нутгийн тамирчин Абдалла Алнакби 185 кг-ыг өргөсөн амжилтаар хүрэл медаль хүртжээ. 40 орны 400 орчим тамирчин өрсөлдсөн тус тэмцээнд манай гавьяат Монголын пауэрлифтингийн нэгдсэн холбооны ерөнхий нарийн бичгийн дарга Д.Баттулгын удирдлага дор оролцсон юм.    Х.Батсайхан    

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн соёл, шашны асуудал эрхлэсэн зөвлөх Ц.Хулан хүлээн авч уулзав

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн соёл, шашны асуудал эрхлэсэн зөвлөх Ц.Хулан хүлээн авч уулзав  Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн соёл шашны асуудал эрхлэсэн зөвлөх Ц.Хулан МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайханыг хүлээн авч уулзаж, өнгөрсөн нэг сарын хугацаанд бөө мөргөлийн байгууллагуудын хийгдсэн ажлуудын талаар санал солилцлоо. Уулзалт ярилцлага нь Монголын уламжлалт цагаан сарын баярын өмнөхөн болж байгаагаар онцлого юм.  Энэ удаагийн уулзалтаар Монголын өнө эртний соёлын өв болсон Тэнгэр үзэл, бөө шүтлэгийг хөгжүүлэхэд үнэтэй хувь нэмэр оруулсан зарим улаач нарыг Төрийн дээд шагнал өгөх асуудлаар МБНЭ-ээс ирүүлсэн саналыг сонслоо. Нэгдсэн байгууллагын эгнээнд байсан зарим улаач нар зорилгоосоо ухарч, өөр байгууллагад харъяалагдах болсон учраас өмнө дэвшүүлсэн саналуудаас нэрийг нь татаж байгааг МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д. Жаргалсайхан  танилцууллаа. МБНЭ-ийн гаргасан “Тэнгэр шүтлэгтний цаг тооны бичиг”-ийг дэлэгрэнгүй тайлбарлаж, Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн соёл, шашны зөвлөх И.Хуланд гардуулж өглөө.                                     Б.Цэлмүүн                        

Дээд цэцийн 49-дүгээр хуралдааны тэмдэглэлээс:Удгадууд олшироод ирвэл улс мөхөхийн шинж юм

Дээд цэцийн 49-дүгээр хуралдааны тэмдэглэлээс:                                     Удгадууд олшироод ирвэл улс мөхөхийн шинж юм.      Дэлхийн тэнгэр шүтлэгтэний холбооны Ерөнхийлөгч Ж.Өсөхбаярын хэлсэн үгээс онцолж авав. За ингээд эрхэм нөхөддөө хэлэх үг байна. Сүүлийн 2,3 жил манайхаас гарсан хүмүүс намайг олон удаа гуйж, ажиллаач гэж гэсэн. Бид эвлэлтэй таараагүйдээ биш эвлэлийн үзэл бодолтой таархаа больсон учраас эвлэлээс гарч байгаа юмаа. Эвлэлийн ажил нэг хүний толгойгоор явдаг учраас бид оролцдоггүй юм.   Саяны болсон шинэ жилийг арга хэмжээг харал даа, зууны 90 хувь нь охид хүүхнүүд, бүсгүйчүүд, 10 хувь нь эрэгтэйчүүд. Нөгөө олон зайрангууд хаа байна. Байхгүй байна. Удгадууд олшироод ирвэл улс мөхөхийн шинж юм. Хэлэх, хэлэхгүй үг их болж байна. Хов жив их болж байна... Би дарга дээр ирээд санал бодлоо байнга хэлж байдаг, их гомдож байна. Намайг хэд хэдэн удаа сорилтонд оруулж байсан.  Гурван жилийн ойгоор надад арга хэмжээ зохиох үүргийг тулгаж өгч байсан. Манайхан говийн тахилгад явж, би ганцаар эвлэлээ төлөөлж Хөх нуурын нэгдсэн тахилгад очиж байсан. Олон бэрхшээлтэй тулсан. Хувиасаа 4 сая төгрөг зарцуулж, морь, бөх, тахилгыг тэтгэж байсан. Би Дэлхийн тэнгэр шүтлэгтэний нэгдсэн байгууллагыг байгуулж байгаа. Манай хуучны Бадарч, бусад эрдэмтэд манай төвд ирж байгаа. Монголын бөөг нэгтэгж чадсангүй тараалаа. Тэгвэл бид дэлхийг нэгтгэнэ. Би энэ жилийн 7 сард дэлхий хэмжээний тахилгыг төртэй хамтарч хийнэ. Нэг нөхөр надаас асуусан. Би их балмагдсан. Нээрээ л эвлэл намайг хооллол уу, би эвлэлээ хооллол уу гэж бодлоо. Яахав надаа одоо эвлэлээс авсан тэмдэгнүүд байгаа, би авчирж өгнө. Эвлэлийн шагнал эвлэлдээ л үлдэнэ. Над дээр очсон хүмүүсийн бүх цол, тэмдэг хүчингүй. Би ч цаашдаа Дэлхийн хэмжээний шагнал өгөхгүй. Харин би өнөө өглөө юмнуудаа үзлээ их дурсамжтай юм гэж бодлоо. Эвлэлээс би ганц л юм авлаа үе, үеийн хамт олон надад итгэж намайг босоход миний араас босдог тийм хамт олон. Энэ эвлэлээс гараад явсан бүх хүмүүс нэгдсэн байгаа. Би та бүгдийг энэ эвлэлдээ байгаад ажиллах юм бол энэ удирдлага гээд байгаа хэдэн юмнуудаа ташуурдаарай, ийм байвал энэ эвлэл удахгүй мөхөнө. Одоо олон улсаас манай холбоонд хөрөнгө оруулалт орж ирж байгаа. Би эндээс явахдаа гунигтай ч биш баяртай ч юм шиг. Монголын бөөг нэгтгэв үү, бутлав уу, Би гараад явсан бүх хүмүүсрүү ярина. Та бүхэн Дэлхийн тэнгэр шүтлэгтэний холбоонд нэгдээрэй. Бид нар түрүүчийн таван жил хийсэн алдаануудаа засаж ажилна. Том тахилгуудыг жинхэнэ утгаар нь хийнэ. Манай Дэлхийн тэнгэр шүтлэгтэний холбоонд хамтарч ажиллаарай. Би дэлхийн хэмжээний сэтгэж, бодно. Дэлхий дээр тэнгэр шүтдэггүй хэн ч байдаггүй байна. Тиймээс хүн болгонотой хамтарч ажиллана. Бөө байна уу Лам байна уу Есүс байна уу бид хамаагүй нэгдэж явна. Толгойтныг бөхийлгөж, тойгтныг сөхрүүлэн нэгтгэх болно. Энэнээс хойш Дэлхийн тэнгэр шүтлэгтэний холбооны Ерөнхийлөгч Өсөхбаяр гэдэг хүн энд залагдаж орж ирнэ. Манай дэд дарга, ерөнхийлөгчид оролцоно. Бид хэзээ ч хоорондоо ам зөрж байгаагүй хамт олон. Монгол бөөгийн төлөө зөв л зүйл хийж байвал      манай улаач нар очиж оролцох хэрэгтэй.                                                 МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайхан хэлсэн үг Монголийн бөөгийн байгууллага гэдэг зөвхөн Жаргалсайханы асуудал биш. Энэ бол үе, үеийнхний бөөгийн төлөө явж байсан хүмүүсийн залгамж халаа юм. Монголын бөөг “Голомт төв” нь 20-иод жил авч явсан. Энэ байгууллага түүхэн үүргээ гүйцэтгэчихээд хэлбэрээ өөрчлөх хэрэг гарч, Манай байгууллага-МБНЭ байгуулагдсан. Голомт төвийн суурин дээр манайх залгамж халаа болж хөгжсөн. Хүмүүсийн хэлсэн үгэнд хариу өгөх юм бол жижигхээн хов жив болчих учир  би агуулгын хувьд ярьяа. Тэгэхээр МБНЭ нь дотооддоо өөрсдөө асуудлаа цэгцлэх гэж байгуулагдсан байгууллага, бидний тэр зорилго хэвэндээ л байна. Дэлхийн хэмжээнд сэтгэж, Дэлхийн хэмжээнд ярина гэдэг нь бидний хамгийн том зорилго юм. Энэ зорилгийг биелүүлэхээр шинэ байгууллага байгуулагдаж гарж ирсэнд би баяртай байна.  Зөв чиглэлээр явж байвал аль ч байгууллагад очиж зүтгэх хэрэгтэй, энэний цаана монголын бөөгийн хөгжил явж байгаа. Тэрнээс биш хэсэг хүний бодсон юм, цаашаа залгамжилж байгаа хэрэг биш. Он гараад бөөгийн 12 шинэ холбоо байгуулагдаж байна. Энэ 12 холбоод хэрхэн яаж ажиллах нь цаг хугацааны асуудал. Дэлхийн хэмжээнд олны анхаарлыг татсан тахилга зохион байгуулж, төртэй хамтран ажиллах нь сайн хэрэг, миний хүсэж байсан зүйл. Гэхдээ дэлхийн хэмжээнд ажиллана гэдэг бол цаг хугацааны хувьд ч, хөрөнгө, мөнгө их шаардсан ажил юм. Энэ бүхнийг 5 жил ажиллах хугацаанд ойлгосон байх гэж би бодож байна. Одоо энэ шинээр байгуулагдсан 13 дахь холбоондоо амжилт хүсэе. 12 холбооны тэргүүнүүд надтай ирж уулзсан. Би бүгдэнд нь амжилт хүсэж байна. Хөгжил гэдэг задарч, нийлж явдаг зүйл. Бүгд л цаг хугацааны шалгуурт орж явдаг. Монголын бөөгийн төлөө зөв ажиллагаа чиглэлээр явж байгаа бүх байгууллагуудыг би дэмжинэ. Монгол бөөгийн төлөө зөв л зүйл хийж байвал эдгээр холбоодын зохиож байгаа үйлд манай улаач нар очиж оролцох хэрэгтэй. Зөв үйлийн цаана Монгол бөөгийн хөгжил урагшилж байгаа. Амжилт хүсье.                     Монгол бөөгийн энэ том хүчийг бидний эсрэг, сөрөг хүчин ашиглах вий дээ. Монгол бөөгийн Их зайран Д.Одонхүүгийн хэлсэн үг хэлэв Цаг цагаараа байдаггүй Цахилдаг хөхөөрөө байдаггүй. Таван жилийн хугацаа гэдэг багагүй хугацаа юм. Би ганц л юм захиж хэлэе, Монгол бөөгийн уламжлалт чанарыг битгий алдаарай. Би бол Монгол бөөгийн уламжлалт чанарын төлөө ясаа цайтал зүтгэнэ. Би бол удам дамжисан  онгодтой хүн. Тэрнээс биш ашиг хонжоо хайсан наймаачин хүн биш, нэр төр хөөсөн улс төрчид биш, Үүнийг хатуу санах  хэрэгтэй. Уламжлалт бөөг зөв явуулбал би баярлан очиж дэмжинэ. Монгол бөөг хортой хутгаж байгаа хүмүүстэй хатуу тэмцэнэ. Монгол бөөгийн энэ том хүчийг бидний эсрэг сөрөг хүчин ашиглах вий дээ. Та нарыг гадны хар хүмүүс ашиглах гээд сууж байгаа. Тийм учраас тийм зүйлд Монгол бөөгийн онгодын хүчийг битгий ашиглуулаарай. Энэнд ашиглуулвал Монгол Улс газрын хөрснөөс нэг л өдөр арчуулна. Монгол бөөг мөхөөх гэж байгаа Монголын Дотоодын хүчин байгаа. Энэ есүүстэй, буддизмтай  нийлсэн. Бидний хүч тарамдвал дорно аваад үмхэчинэ. Үүнийг л анхааруулая. Уламжлал бөөг хөгжүүлж байвал л би гараа өргөөд дэмжэе. Эвлэлээс өмнө маш олон байгууллага намайг урьж байсан, би нэгэнд нь ч очиж байгаагүй. Анх удаа орсон нь Эвлэл юм. Эвлэл нэгдэнэ гэдэг хариуцлага, хувь хүний сэтгэл байдаг юм байна. Анх манайх хурлаа хийж чаддагүй байсан. Яагаад зарим нь эвлэлээс гарсан бэ гэвэл Монгол бөөгийн Ёс зүйг мөрддөг болсонооос улбаалсан юм.   Уламжлалт бусаар хүний сэтгэл зүйгээр оролдож болохгүй. Биднийг анх нэгдэхэд бөөгөөр бизнес эрхэлдэг хүн ч байсан, бүх сэтгэл зүрхээ зориулж байсан хүн ч байсан. Би энэ бүхнийг шүүхгүй. Тэртээ тэгэлгүй амьдрал шүүнэ.               Монгол бөөд менежер хэрэгтэй байсан. Жаргалсайхан гэдэг хүн менежэр хийсэн. Бөөг төрийн хүн нэгтгэнэ гэхээр нь би ирж байсан. Уламжлалт юмыг эвдэж мөнгө хийсэн хүмүүстэй би эвлэрэхгүй. Бидний энэ их хүчийг хар хүчин эзэлчихвий гэхээс би айдаг. Уламжлалт юмаа л би дээдлэнэ.  

Атаа таван тэнгэр бөө мөргөл группын хүндэт зочиноор “МОНГОЛ БӨӨГИЙН НЭГДСЭН ЭВЛЭЛ”-Н Дээд цэц зөвлөлийн гишүүн Урианхайн Ганхуяг зайран уригдан оролцож байна

Атаа таван тэнгэр бөө мөргөл группын хүндэт зочиноор “МОНГОЛ БӨӨГИЙН НЭГДСЭН ЭВЛЭЛ”-Н Дээд цэц зөвлөлийн гишүүн Урианхайн Ганхуяг зайран уригдан оролцож байна Хөхчир админ: Биднийг уулзахаар очих үед зочидтой байсан тул нилээн хүлээж ярилцахаар болсон юм. Тэр хооронд гарын хоол, цайгаараа дайлсан Танхай балчир ахынхаа гэргийд талархсанаа илэрхийлье. Одоо гишүүд та бүхэндээ ярилцлагаа хүргэе. Сайн байна уу? Та тарган тавтай сайхан өвөлжиж байна уу? Танхай балчир: Cайхаан. Сайхан өвөлжиж байна уу? Хөхчир админ: Та онгод тэнгэрээ залаад хэдэн жил болж байгаа вэ? Аль нутгийн хүн бэ? Танхай балчир: Миний элэнц өвөг Цэрэндаш мээрэн нь Түшээт хан аймгийн чин ван Ханддоржийн хошуу нутгийн хүн. Монгол улс тусгаар тогтнолоо сэргээн мандуулах 1911 оны Үндэсний эрх чөлөөний хувьсгалд Хатанбаатар вантай хамт цэрэг захирч явсан,Ховдын хязгаарыг чөлөөлөх үйл явдалд оролцож,Богд хаанаас “Баатар” цол авсан 5 хүний нэг юм. Сүүлд Баатар вангийн хошуу одоогийн Булган аймагт 300 гаран гамин цэргийг өөрийн удирддаг цөөн цэргийн хүчээр дарж, хүйс тэмтэрсэн тэр газрыг “Даш мэргэний даваа” хэмээн нэрлэсэн гэдэг. Элэнц өвөг Цэрэндаш маань зайран хүн байсан бөгөөд дээд үеүд нь бөө хүмүүс байсан гэдэг.Өвөг эцэг Ц.Дамдинсүрэнгийн төрсөн дүү Ц.Ренчиндорж нь удмынхаа бөөгийн онгодыг залсан бөө хүн байсан,1966 онд бие барсан.Түүнээс хойш намайг залгатал манай удам 50-иад жил онгодоо авалгүй тасарсан юм.Ингээд бодохоор бөөгийн удамтай,онгод тэнгэрээ залсан гэж боддог.Миний аав ээж хоёр Булган аймгийн хүмүүс,нутгийнхны яриагаар хойд талын Улаан ямаатынхнаа ургийнхан,урд талын Хар ямаатынхнаа Борхулынхан гэдэг гэсэн. Би xoтод мэндэлж,өсөж торнисон хотын хүн, онгод тэнгэрээ залаад нэгэн жил болж байна. Хөхчир админ: Одоогийн бөө(улаач) нарыг та юу гэж боддог вэ? Танхай балчир: Би халх, дархад, буриад гэх зэргээр хувааж ярих дургүй,харин Монголын бөө(улаач) гэж ярих дуртай. Энэ эрин цагийнхаа хэмжээнд бөө(улаач) нар явж байгаа, гол нь аливаа уламжлал, дэг, ёс жаяг, цаг үеэ даган өөрчлөгдөж байдаг. Уламжлалыг өнөө цаг үетэй холбож ойлгох,юуг нь авах уу?,юуг нь гээх үү? гэдгээ бодох хэрэгтэй. Уламжлалаа дагасан, холилдоогүй байгаа гэвэл шүүмжлэлтэй хандах зүйл харагдаж байна. Зан үйл гэхээсээ нэршил, ойлголт, эдлэл хэрэглэл дээр нэг ойлголтонд хүрэх хэрэгтэй.Олон хэллэг,нэршил,ойлголт ухагдахуун маш их холилдсон байна. Хөхчир админ: Эдлэл хэрэглэл гэснээс Бөө (улаач) хүний тахил дээр нэг талдаа уналага гээд бөөгийн зүйлс нь байна нөгөө талд нь хонх дамар гээд шарын шашны эд зүйлс байна. Энэ тухай юу гэж боддог вэ? Танхай балчир: Түүхийн улбааг гээж хасан, буруушаах арга байхгүй, цаг үеийн эрхээр шарын шашин руу бөөгийн зүйлс их орсон байгаа. Үүнийг үгүйсгэх аргагүй, миний хадам талд дээд үе нь бөө тэгээд доошлоод яг ороо бусгаа хэцүү үед ламын дүрд хувилсан бөө нар байсан. Тэр үеийн лам дүрд хувилсан бөө нарын эрдэм чадал одоогийн лам нартай харьцуулахгүй гэж хүмүүс ярьдаг. Би лам, бөөгөөр явдаггүй байсаан. Бөө мөргөл одоо цагт шашинаас юугаа эргүүлж авах вэ? гэдгийг судлаач нар,олон улаач нар гаргаад ирсэн тохиолдолд Бөө(улаач) нарт ойлголт нэг болж ирнэ гэж боддог. Хөвсгөлийн тайга нь хэцүү үед халхын нутгийн газар газраас очсон монголын бөө нарын цугларалт болсон газар юм. Цаг гайгүй болох үед зарим нь тэндээ үлдэж, зарим нь нутаг буцсан. Хөхчир админ: Нээрээ л тийм байх шүү. Миний онго тэнгэр архийг хүлээн зөвшөөрдөггүй учраас хээрийн бөөлөөнд явсан ч машинаа бариад яваад өгдөг. Тийм болохоор ч тэр үү архины эсрэг байдаг харин та архины тухайд ямар байр суурьтай байдаг вэ? Танхай балчир: Улаач хүний амьдрал бол бодит хүний амьдрал, та шал согтуу юу хийж чадах вэ? бодоод үзээрэй. Би архаг архичин, спиртийн оройд нь явсан хүн далимдуулахыг л бодно шүү дээ /Инээв/. Тэгсэн чинь хуц л байхгүй юу? Манай гэрийнхэн архи уухгүй би гэртээ ганцаараа архи уудаг байсан. Тэгээд л онгод тэнгэрээ авах улаач гэдгээ мэдсэний дараа урдных шигээ нэг шил архи аваад л уух гээд аягалаад,балгасан чинь залгиулдаггүй ээ. Муу санаалаад л хэлэндээ уусгая гэж бодоод, байлгаад байлаа хэл мэдэрдэггүй аргаа бараад асгалаа. Тэр архи тэр чигээрээ л үлдсэн. Дараа нь манай хүү анхны цалингаа аваад л аавд пиво гээд бариад ороод ирлээ. Би бөөн баяр уух гэсэн чинь бас л болдоггүй шүү ёстой балай. Тэр жилийн шинэ жилээр гэр бүлээрээ шампанск задлаад тулгаад л уух гэсэн хоолой боогоод уулгадгүй тэгээд маргааш нь болохоор газ нь гарсан чихэртэй ус уулгачихаж байгаа юмдаа. Тэрнээс хойш хэдэн жил ямар ч архи уугаагүй, харин сүүлийн хэдэн жилд хааяа ганц тагш шимийн нэрмэл балгаж байна.Мөн тамхи татдаг хүн шүү би. Гэсэн ч буулт хийх үед архи бүү хэл тамхиа ч татаж чадахгүй сууна шүү дээ.  Хөхчир админ: Зах дээр хүнтэй уулзах хооронд бөөгийн эдлэл хэрэгсэл зардаг лангуунаас хүмүүс урт урт хадаг худалдаж авч байгаа харагдах юмаа. Танхай балчир: Уламжлалаа дагаж байгаа бол хадаг орохгүй. Хадгаар мод боогоод, тэр модны ургалтыг сүйтгэж байна. Дээр үеийн самбай хадаг бол шал өөр, одоо тийм дүйх хадаг байхгүй. Энэ бол цаг үеэ дагасан өөрчлөлт, ярьсан нь л хадаг болохоос биш олон зүйлс байна. Өнөөдөр бид нар ярилцаж нэг тогоонд оруулахгүй бол савнаасаа хальж байна. Уламжлал бас шинэчлэгддэг, хэрэгцээгүй арга үйлдэлүүдийг хаях хэрэгтэй. Олон бөө(улаач) нар босож байгаа нь энэ цагтаа байх ёстой л зүйл гэж боддог.Сайн муу,буруу зөв гэж бие биенээ юуны түрүүнд хажиглах хэрэггүй дээ. Оюун санааны эрин зуунд харин шигшигдэж үлдэх нь үлдээд, гээгдэх нь гээгдээд, цааш явах нь явах байх. Хөхчир: Бөө(улаач) нар ямар нэршил, ойлголт дээр нэгдмэл байгаасай гэж бодож байна вэ? Танхай балчир: Зан үйл гэж байна. Гал тахих, лус тахих, хайрхан тахих, овоо тахих энэ бүгд тус тусдаа зан үйл. Бөө бөөгийн бөөлөө өөр гэдэг учраас аргачлал нь өөр, өөр байж болно. Гэхдээ галаа яаж хөгжөөх, галаа яаж явуулахын, яаж галаа эргүүлэн авчрах, галаа яаж хөөргөх юм гэдэг дээр л нэг ойлголтой баймаар байна. Ардын ухаанд нар мандах зүгт цацалаа өргөж байна. Гэрийн идээ ундааны зүйлс зүүн урдаа голдуу байрлаж ирсэн учраас хайрхан тахих үйл ажиллагааг наран ургах зүгээс эхлэх ёстой юм. Урд нь ард нь биш тухайн хайрханд нар тусах үед, нар ургах зүгээс эхэлж байвал гэж бодож байна.Манайхан нэг зан үйл хийх гэхдээ хэд хэд хуваагдаад,нэг санаа зүтгэлд чиглэхгүй байх нь ажиглагддаг.Үнэндээ тухайн үйлийг нэг санаагаар нэгдээд хийвэл,олон олон аргаар илүү дутуугаа нөхөж болно гэж бодож явдаг. Хөхчир админ: Энэ бүгдийн төлөө ярилцаад сууж байгаа нь сайхан байна.Сүүлийн үед зоддог, нүддэг гэх янз бүрийн зүйл сонсогдоод байх юм. Энэ яг юунаас болоод байна вэ? Танхай балчир:Онгод тэнгэр улаачийнхаа ааш араншин, зан байдлын 90%-ын толь юм шүү, би үүнийг баттай гэж боддог. Ийм учраас улаач хүний төлөвшил гэсэн зүйл яригддаг. Ганц тохиолдолд оюун санааны хатамжит байдлаа бүрэн алдах үйлдэл байна. Тэр нь лус савдагийн хөлөлтэй улаач газрын үйлэнд ороход л бүрэн тасрах байх гэж боддог.Тэгэхээр сархад хүртэн,элдэв ааш гаргаж байгаа нь улаачийн төлөвшлийг харуулж байгаа болов уу?.Төлөвшсөн мундаг улаач нар нөгөө хэцүү нэртээр ч сайн үйл хийлгүүлж дөнгөх байх. Би ингэж л бодож байна. Хөхчир админ: Та монголын бөө (улаач) нартаа хандаж юу гэж хэлэх вэ? Танхай балчир: АНУ-ын баруун бүс нутагт амьдардаг Ковбойчууд дэггүй байсан явдлаа өөрсдөө л дотроосоо цэгцэлсэн, яг үүнтэй адил Монголын бөө нар цэгцэндээ орно.Мөн л бид өөрсдөө тэр цэгцтэй байхаа дотроосоо эхэлж,буруу зөв ойлголт,буруу зөв үйлдэл бүхнээ дотроо илэн далангүй ярилцан засах хэрэгтэй. Бидний улаачийн замнал өөрийнхөө зам мөрөөр л явж байгаа, үүнд бүх бөө(улаач) нар хувь нэмрээ оруулж байгаа юм шүү. Бөө(улаач) нар сайн уншиж,судалж,эрэл хайгуул хийж, дотоод сэтгэлийн саваа цэвэрлэж “Хүн чанартай” л байх хэрэгтэй. Ийм байвал Монголын бөө (улаач) нар хөгжинө гэж хэлье дээ. Хөхчир админ: Атаа таван тэнгэр бөө мөргөл группын урилгыг хүлээж авч Монголын бөө(улаач) нараа нэгдмэл нэршил ойлголтой байя хэмээн нээлттэй, үзэл бодлоо чөлөөтэй илэрхийлж ярилцсан Танхай балчир ахдаа баярлалаа. Танд болон танай гэр бүлд хамгийн сайн сайхан бүхнийг хүсье.

“Язгуур шүтээн” бөөгийн холбооны шинэ жилийн цэнгүүн боллоо

“Язгуур шүтээн” бөөгийн холбооны шинэ жилийн цэнгүүн боллоо  2017 оны хамгийн сүүлчийн арга хэмжээ болох “Язгуур шүтээн” бөөгийн холбооны шинэ жилийн цэнгүүн амжилттай болж өнгөрлөө. Энэ арга хэмжээнд МБНЭ-ийн  Ерөнхийлөгч Д. Жаргалсайхан, МБНЭ-ийн Тэрггүүн дэд Ерөнхийлагч, Монгол бөөгийн их зайран Д.Одонхүү нарыг урьсан байна. МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайхан, Монгол бөөгийн Их зайран Д.Одонхүү нар баяр хүргэж үг хэлээд “Язгуур шүтээн” бөөгийн холбооны тодорхойлолтыг үндэслэн Мөнх тэнгэрийн төлөө “Алтан шонхор” медалиар Ц.Оюунбат, Мөнх тэнгэрийн төлөө “Мөнгөн шонхор” медалиар Я.Бурмаа, Мөнх тэнгэрийн төлөө “Хүрэл шонхор” медалиар Г.Оюунболд нарыг тус тус шагнасан байна.  “Язгуур шүтээн” холбооны шинэ жилийн цэнгүүнд урлаг соёлын нэртэй дуучин, уран бүтээлчид ирж ая дууны мэндчилгээ дэвшүүллээ.                                                    Б.Цэлмүүн

2017 оны Мөнх тэнгэрийн үзэл, Монголын бөөгийн онцлох 10 үйл явдлыг нэрлэж байна

МONGOLIANSHAMAN.COM: 2017 оны Мөнх тэнгэрийн үзэл, Монголын бөөгийн онцлох 10 үйл явдлыг нэрлэж байна   Олон зүйлээр баялаг үйл явдал бүхий 2017 он дууслаа. Улирч буй 2017 он маань Мөнх тэнгэр, бөө мөргөл, монголчуудын ажил амьдралд ямархан ул мөрөө үлдээгээд одож байна вэ. Цагийн урсгалтай хамт цахилж  холдсон өдөр хоногуудынхаа араас нэхэн харж байна. Энэ удаад 2017 онд Мөнх тэнгэр, Монголын бөө мөргөлийн 10 онцлох үйл явдлыг нэрлэж байна. Нэг. БУРХАН ХАЛДУН БУЮУ ХАДУН ХАЙРХАНЫ ИХ ТАХИЛГА Бурхан халдундаа хүндэтгэл үзүүлж, МБНЭ-ээс зохион байгуулсан Нэгдсэн их тахилга өндөр хэмжээнд амжиллтай болж өнгөрлөө. Одоо цагийн Хаад ноёд нь хамтарч нэгдэхийн оронд хагаралдан тэмцэлдэх, алдар нэр, албан тушаал, эрх мэдлийн төлөө үхэлдэн зүтгэх, алт мөнгө, эд, хөрөнгө, баялгыг хэт шүтэж амьдрах их аянд мордсоныг Нэгдсэн тахилгаар мөнх хөх тэнгэртээ айлтгасан. Энэ жил Монгол Улсын тэргүүнээ сонгох өндөр хариуцлагатай жил байсан. Мөнх тэнгэр ивээж их удирдагчийг тодруулж өглөө. Хоёр. ОТГОНТЭНГЭР ХАЙРХАНЫ НЭГДСЭН ИХ ТАХИЛГА МБНЭ-ээс төр улсынхаа хөгжил, дэвшлийн төлөө залбирч, саад тотгор бологчдыг Мөнх хөх тэнгэртээ мэдүүлж, Хайрханы тахилгын галыг цунцалд айлтгал өргөсөн билээ.             Түүхэн ач холбогдол бүхий Отгонтэнгэр хайрханы нэгдсэн тахилга, бөөгийн түүхийг бас нэгэн хуудсаар баяжуулан түүх болон үлдлээ. Гурав. Физикч, доктор О.Лхагва: Одоогийн бөө нар 1 хүний сүнс оруулдаг бол Чингис хаан тэнгэрийн хүчийг буулгаж ашигладаг байсан ШУ-ын гавьяат зүтгэлтэн, Эйнштейны нэрэмжит шагналт, физикч, доктор О.Лхагваагийн "Дээд тэнгэрийн шинжлэх ухааны квант физикийн үндэс" лекцийг ОНЦОЛЖ БАЙНА. Хүмүүний соёл иргэншлийн сансрын үе ийнхүү айсуй. Тэнгэрийн үзлийг шинжлэх ухаанч талаас тайлбарласан шинэ зуун айсуйг улам тод харуулсан бүтээл боллоо.   Дөрөв. ТӨРД ОЙРТСОНЫГ ИЛТГЭСЭН УУЛЗАЛТУУД 2018 онд Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн  Соёл, шашны бодлогын зөвлөх Ц.Хулан МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайхан тэргүүтэй бөөгийн төлөөллийг хүлээн авч уулзлаа.     МАН-ын Удирдах Зөвлөлийн гишүүн, Нийслэлийн Монгол Ардын Намын дарга, Нийслэлийн иргэдийн хурлын тэргүүлэгчдийн дарга Ц.Сандуй МБНЭ-ийн ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайханыг хүлээн авч уулзсан байна.  Байгаль Орчин Аялал жуулчлалын сайдаар Д.Оюунхоролтой МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайхан уулзлаа. Гэвч нэг жилийн өмнөх амлалт биелэх магадлал багатай боллоо.   Тав. ТӨРИЙН ХАР СҮЛДИЙГ ЦЭНГҮҮЛЭН ТАЙХ ЁСЛОЛД ОРОЛЦОВ Төрийн хар сүлдийг сүлдийг цэнгүүлэн тайх ёслол Төв аймгийн Эрдэнэ сумын “Агуйт” уулын оройд боллоо. Монгол төрийн хар сүлдэндээ хүндэтгэл үзүүлж, Монгол бөөгийн Их зайран Э.Балжир толгойлон бөөлсөн билээ. Төрийн их хар сүлдний энэ удаагийн тахилга зарим зүйлээр содон байлаа.   Харуул хамгаалалт гаргаж, нэг зүйлээс айж болгоомжилсон мэт, жирийн иргэдийг Их хар сулдний тахилгад ойртуулаагүй юм. Нэг талдаа ард олноосоо ингэж жийрхэх ч хэрэг байн уу даа хэмээн бодоход хүрлээ. Энэ нь хаан, ноёд, цэргийн жанжинууд ард түмнээсээ түмэн олноосоо ихэд холдож байгаагийн илэрхийлэл болж харагдлаа.   Зургаа. Умардын их удирдагчийг ойраас харсан айлчлал. Хамгийн хаалттай улс гэгдэх БНАСАУ нь Монгол бөөгийн хувьд нээлттэй байдаг. Энэ жилийн айлчлал өндөр төвшинд болж өнгөрөв. Өмнөх явсанаас хойш их зүйл өөрчлөгджээ. Хот тосгод өндөр барилгатай болж, хөгжил дэвшил нүдэн дээр тодорхой харагдана. Хүн болгонд шахуу хатуу засаглалтай, өлсгөлөнд нэрвэгдсэн гэж яригддаг энэ улс хөгжил, дэвшил нүдэнд харагдахаар явагдсан байна. Энэ жилийн анхны бороотой, бас солонгост энэ жил орж байгаа анхны бороотой энд учирах хувьтай байжээ.                         Долоо. Умард, өмнөд Солонгосын арга хэмжээ болж өнгөрөв. Солонгосын хойгт халуун уур амьсгал өрнөж байхад, МБНЭ-д умард болон өмнөд солонгосын төлөөлөгчид айлчилсан, хамтарсан ажиллагаа зохион байгуулсан өдрүүд болж өнгөрөв.             Хоёр солонгосын ард түмэн энх тайвнаар зэрэгцэн оршиж байж, тулгарч байгаа асуудлыг шийднэ. Дайнаас ангид байж хамгийн зөв зохистой зөв шийдвэрийг гаргаж чадна.             Найм. НАРНЫ ЗАЛБИРАЛ             Монгол наадмын төв талбайн ойрхон орших толгой дээр Нарны тахилгад оролцогсод цуглардаг. Наран хөөрөх агшинд хэнгэрэгийн дуу хадаж, Монгол бөөгийн тэргүүн зайран Цагаанхүү бөөлж эхэлхэд Монгол сайхан уртын дуу агаарт цууриатан  хэнгэрийн дуутай хамт хүч түрэн тэнгэрт зорилоо. Юутай сайхан хослол вэ. Мөнх тэнгэрийг зорих их хэнгэргийн дуун, Монгол уртын дуу юутай сайхан зохицоно вэ?. Цугларсан олон нарандаа залбирч, цацал өргөлөө. Ес.  “2017-СУРГАЛТ-7” амжилттай өндөрлөв. МБНЭ-ээс анх удаа хөдөө, орон нутагт суманд сургалт зохион байгууллаа. Зохион байгуулсан “2017-МОНГОЛ БӨӨ-7” цугларалт, Өмнөговь аймгийн Цогтцэций сумын бөөгийн байгууллагын санаачлага дээр тулгуурлан 30 орчим улаач, түшээ, шүтлэгтэн сургалтад хамрагдлаа.  Арав.. Улаач нарын дунд анх удаа СПОРТЫН АРГА ХЭМЖЭЭ БОЛЖ ӨНГӨРЛӨӨ “Монгол бахархалын өдөр”, тэмдэглэлт ойнуудыг тохиолдуулан Тэнгэр үзэлтнүүдийн дунд спортын гар бөмбөг, сагсан бөмбөгийн төрлөөр тэмцээн болж өнгөрлөө. Тэмцээнд 10 орчим багийн 100 орчим хүн, хамт олон оролцож хурд, хүч, авхаалж самбаагаа сорин өрсөлдлөө. Багийн спорт бол хамтлагын эвсэл, нэг нэгнээ ойлгох, хамтарч нэгдэж ажиллахын тод илэрхийлэл байдаг. Түүн дотроо багаараа тоглон амжилт гаргана гэдэг бие, сэтгэлийн нэгдэл билээ. Монголын түүхэнд анх удаа улаач нар биеийн тамирын багийн тэмцээн зохион байгуулж, хүч хурд, авхаалж, самбаагаа сорилоо.  

ХОЁР ЕРӨНХИЙ САЙДЫГ ТӨРҮҮЛСЭН ТЭНХИМ

ХОЁР ЕРӨНХИЙ САЙДЫГ ТӨРҮҮЛСЭН ТЭНХИМ Монгол Улсын түүхэнд засаглалын тэргүүн, хоёр ерөнхий сайдыг төрүүлсэн тэнхим гэхээр хүмүүст содон сонсогдож байгаа юм. Алдар гавьяаны баялаг түүх, дайсин уламжлалтай ҮБХИС-ын Нийгэм хүмүүнлэгийн тэнхим үүсэн байгуулагдсаны 50 жилийн ой, дээд боловсролтой цэргийн улс төрийн ажилтан бэлтгэж эхэлсний 45 жилийн ойг тэмдэглэн өнгөрүүллээ. Энэхүү тэнхимийн 20 гаруй удаагийн төгсөлтөөр 1500 офицер, улс төрийн ажилтан сурган бэлтгэжээ. Энэхүү тэнхимтэй шууд холбоотой, эндээс төрсөн алдартангуудын заримыг дурьдая. Монгол Улсын ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх, Монгол Улсын ерөнхий сайд асан Р.Амаржаргал, Батлан хамгаалахын сайд асан Д.Бат-Эрдэнэ, УИХ-ын гишүүн асан, хшууч генерал Н.Жалбажав, Монгол Улсын гавьяат багш Б.Галиндэв, Монгол Улсын гавьяат багш, зэвсэгт хүчний хурандаа Б.Банзрагч, ЗХЖШ-ын дарга асан, дэслэгч генерал Ц.Тогоо, Онц бөгөөд бүрэн эрхт элчин сайд Р.Болд, Монгол Улсын ҮАБЗ-ийн Ажлын албаны дарга асан, Зэвсэгт хүчний хурандаа Д.Жаргалсайхан, БХЯ-ны төрийн мнарийн бичгийн дарга асан Б.Батсайхан, МХЕГ-ын дарга Н.Цагаанхүү, Бригадын генерал Г.Сайханбаяр нар энэхүү тэнхимтэй хувь заяа нь холбогдсон байдаг.  Энэ тэнхимын тухай ярих болоход Улаанхуарангийн арван марксистууд гэж нэрлэгдэж явсан Л.Дамбийням, Б.Гова, Ш.Сандагсүрэн, Б.Банзрагч, Т.Лувсандорж, Ч.Лувсандорж, С,Сандуйжав, Ё.Моголцог, Д.Даваадорж, Ж.Чадраабал нарын тухай дурсах болдог. Олон мянган шавь нарыг Зэвсэгт хүчинд бэлтгэсэн алдартай багш нар юм.  ҮБХИС-ын Нийгэм хүмүүнлэгийн тэнхим үүсэн байгуулагдсаны 50 жилийн ой, дээд боловсролтой цэргийн улс төрийн ажилтан бэлтгэж эхэлсний 45 жилийн ойг тэмдэглэн өнгөрүүлэх хүрээнд Монгол Улсын ерөнхий сайд У.Хүрэлсүхэд тус сургуулийн “хүндэт доктор” цол гардуулах ажиллагаа болж өнгөрсөн. Энэхүү тэнхимийн төгсөгч МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайханы тухай сонирхсон юм. Зэвсэгт хүчний төв хэвлэл болох “Соёмбо” сонинд “Нийгэм хүмүүнлэгийн тэнхим-50 жил” нүүрт “Бидний бахархал” буланд түүний зураг тавигдсан байсан. Мөн Нийгэм хүмүүнлэгийн тэнхим-50 жил зориулсан “Ардын цэргийн нийгэм улс төрийн Амьдралын халуун голомт” номонд тус сургуулийг Д.Сүхбаатарын нэрэмжит цалинт, алтан медальтай төгссөн, ахлагч Д.Жаргалсайхан хэмээн бичсэн байсан. Д.Жаргалсайхан хувиасаа 500 мянган төгрөгийг “Цэргийн улс төр соёл хүмүүжлийн ажилтныг дэмжих сан”-д хандивлаж, тэнхимдээ хэвлэлийн өнгөт принтер өгсөн байна.  Цэргийнхэний гаргадаг “Улаан одхон” сонинд “Цэргийн улс төрийнхний хүрээгүй албан тушаал алга” гэсэн өгүүлэгт Зэвсэгт хүчний хурандаа Д.Жаргалсайханы тухай өгүүлсэн байна. Цэргийнхэн эгнэн жагсаад байлдааны тугаа залах, үе үеийн төгсөгчид тугандаа хүндэтгэл үзүүлэх ажиллагаа, хүндэтгэлийн жагсаалын ажиллагаа, Монгол Улсын Ерөнхий сайдыг угтах хүндэт харуулын ёслол, баярын хурал, концерт гээд олон сайхан тэмдэглэлт үйл явдал өрнөлөө. Б.Цэлмүүн  

САГСАН БӨМБӨГИЙН ТЭМЦЭЭН БОЛОВ.

                                САГСАН БӨМБӨГИЙН ТЭМЦЭЭН БОЛОВ. МБНЭ-ийн байгуулагдсаны таван жилийн ойн арга хэмжээний хүрээнд Залуучуудын зөвлөлийн нэрэмжит Сагсан бөмбөгийн тэмцээн боллоо. Тэмцээнд хүрэлцэн ирсэн багууд хоорондоо хүч хурд, авхаалж самбаагаа сорин тэмцэлдлээ. Багийнтэмцээн гол ач холбогдол нь хамт олныг хооронд нь танилцуулахад чухал үүрэг гүйцэтгэнэ. Сагсан бөмбөгийн тэмцээнд долоон баг оролцлоо. Тэмцээн нь сугалаа сугалж хасагдах журмаар явагдсан.  Эхний тойрогт Даланзадгад-Цогт Цэций, Залуучууд-Дархан, Төв-Дангаа багууд таарч, Буриад баг гоц мөргөсөн. Анхны ялалтаа Цогт-Цэций, Залуучууд, Дангаа багууд авсан бөгөөд сугалаа сугалж, Цогт Цэций-Залуучууд, Дангаа-Буриад баг тоглож, аваргын төлөө Цогт Цэций-Дангаа баг шалгарч үлдсэн байна. Аваргын төлөө хоёр баг эн тэнцүүхэн хүчтэй өрсөлдөж тэнцүү тоотой төгссөн бөгөөд аваргын төлөөх тэмцэл тоглолтын сүүлчийн мөчид авсан оноогоор Дангаа баг ялалт авлаа. Ийнхүү аварга багаар “Дангаа” баг шалгарч, Цогт Цэций баг удааллаа. Монголын тэнгэр үзэлтнүүд, улаач нарын дунд зохиогдсон анхны тэмцээн ийнхүү н амжилттай болж өнгөрлөө.                                     Б.Банзрагч      

ГАР БӨМБӨГИЙН ТЭМЦЭЭН БОЛОВ.

ГАР БӨМБӨГИЙН ТЭМЦЭЭН БОЛОВ. Багийн спорт бол хамтлагын эвсэл, нэг нэгнээ ойлгох, хамтарч нэгдэж ажиллахын тод илэрхийлэл байдаг. Түүн дотроо багаараа тоглон амжилт гаргана гэдэг бие, сэтгэлийн нэгдэл билээ. “МБНЭ-ийн таван жилийн ойн нэрэмжит”, Өмнөговь аймгийн Цогт-Цэций сумын Бөөгийн зөвлөлийн зохион байгуулсан Гар бөмбөгийн тэмцээн амжилттай болж өнгөрлөө.  Монголын түүхэнд анх удаа улаач нар биеийн тамирын багийн тэмцээн анхлан зохион байгуулж, хүч хурд, авхаалж, самбаагаа сорилоо. Энэ удаагийн гар бөмбөгийн тэмцээнд Өмнөговь аймгаас Даланзадгад, Цогт Цэций сумын бөөгийн зөвлөл, Дархан-Уул аймгийн бөөгийн хүрээлэнгийн баг, Залуучуудын зөвлөл, “Буриад”-ын баг, “Дангаа” баг тус тус багаа бүрдүүлж оролцсон байна.  Гар бөмбөгийн тэмцээнд “Цогт Цэций” сумын баг бүх өрсөлдөгчөө хожиж анхны аварга баг боллоо. Дэд аваргаар Монгол бөөгийн их зайран Дангаасүрэнгийн дасгалжуулсан “Дангаа” баг шалгарлаа. Байр эзэлсэн багуудын шагналыг МБУНЭ-ийн баярын хурал, цэнгүүн дээр гардуулах ажээ. Тэмцээний дараа залуучууд улиралдаа нэг удаа улаач нар нэгдэж спортын заал авч тэмцээн хийж байхаар тохиролцоно билээ.  Б.Банзрагч

ҮБХИС-ЫН ЗАХИРАЛ ХҮЛЭЭН АВЧ УУЛЗАВ

ҮБХИС-ЫН ЗАХИРАЛ ХҮЛЭЭН АВЧ УУЛЗАВ ҮБХИС-ын нийгэм хүмүүнлэгийн тэнхим байгуулагдсаны 50 жилийн ойг тохиолдуулан Сургуулийн захирал генерал Чойжамц үе үеийн төгсөгчдийг хүлээн авч уулзав.  Түүхийн он жилүүдийн хугацаанд эх орноо батлан хамгаалах, энх цагийн бүтээн байгуулалтанд олон мянган боловсон хүчнийг бэлтгэн гаргаснаас БНМАУ-ын баатар, УИХ-ын гишүүд, төр, цэрэг, нийгмийн зүтгэлтэн, олон арван алдар цолтон, гавъяатнуудаараа олноор төрөн гарчээ. Батлан хамгаалах салбарын үнэтэй капиталууд энэ сургуулиас төрөн гарсаар байна.  Түүний тод жишээ бол нийгэм хүмүүнлэгийн тэнхимийн дундаас Монгол Улсын Ерөнхий сайд Амаржаргал, Хүрэлсүх, Монгол Улсын гавьяат багш Банзрагч, Галиндэв, Мягмаржав, Онц бөгөөд бүрэн эрхт элчин сайд, Тагнуулын Ерөнхий газрын дарга асан Р.Болд, ҮАБЗ-ийн ажлын албаны дарга асан, хурандаа Д.Жаргалсайхан, Батлан хамгаалах яамны төрийн нарийн бичгийн дарга асан, хурандаа Б.Батсайхан, Улсын Мэргэжлийн хяналтын ерөнхий газрын дарга Н.Цагаанхүү нар төрийн өндөр албанд ажиллаж байсан, ажиллаж байна.  Монгол Улсын боловсролын ууган байгууллагын нэг жанжин Д.Сүхбаатарын нэрэмжит Д.Сүхбаатарын болон Байлдааны гавьяаны улаан тугийн одонт "Батлан хамгаалах их сургууль" нь анх 1921 онд Ардын цэргийн даргын сургууль нэртэйгээр байгуулагдаж байсан.  Анх Их даргын сургууль нэртэйгээр байгуулагдаж үндэсний цэргийн мэргэжилтнийг бэлтгэх үндэс суурь болж байсан бол Бүх цэргийн ерөнхий сургууль нь Ардын журамт цэргийг байнгын цэрэг болон хөгжихөд ихээхэн хувь нэмэр оруулсан юм. Улмаар цэргийн ерөнхий сургууль болж Монгол Ардын хувьсгалт цэргийн даргалах бүрэлдэхүүнийг сургах, давтан бэлтгэх гол уурхай нь болж байсны зэрэгцээ суралцагсадыг зөвхөн цэргийн эрдэмд сургаад зогсохгүй, нам, улс төр, эх орныхоо хөгжил цэцэглэлт, бүтээн байгуулалтын бүхий л салбарт ажиллахаар бэлтгэснээрээ онцлогтой байлаа.  Б.Банзрагч

Хуудаснууд

Subscribe to Үйл явдлын тойм