Category: Бидний тухай

46. МБНЭ-ийн төлөөлөл Сибирийн их түймэр, усны их үертэй тааралдаж, замд монголд хийгдсэн нислэгийн сонгодог үзүүлбэрийг үзэв.
47. ОХУ-ын Буриадын бөө нартай уулзалт хийлээ.
48. Сибирийн гал түймрийг унтраах нэгдсэн тахилгад МБНЭ-ийн төлөөлөл оролцов.
49. ОХУ-ын Буриадын бөөгийн онгодын нутгаар аялах хувь тохиов.
50. “2000 цааны баяр”-т МБНЭ-ийн удирдлага оролцов.

41. 7 дугаар сарын 19-ны өдөр, Отгонтэнгэр хайрханы нэгдсэн тахилгын Хайрханы тахилгыг Монгол бөөгийн их зайран Д.Одонхүү толгойлж, Монгол бөөгийн тэргүүн дээд удган Я.Мөнгөнсувд тэргүүлж бөөлөв.
42. 7 дугаар сарын 19-ны өдөр, Отгонтэнгэр хайрханы нэгдсэн тахилгын Лусын тахилгыг Монгол бөөгийн их удган Б.Бадамсүрэн толгойлж, Монгол бөөгийн их зайран П.Батжаргал тэргүүлж бөөлөв.
МБНЭ-ээс Отгонтэнгэр их хайрхандаа “Монгол төрийн өнөөгийн байдлыг мэдүүлж”, өргөл өргөв.
43. Халимагт Чингис хааны төв байгуулагдав.
44. ОХУ-ын Тувагийн бөөгийн төлөөлөлтэй уулзаж, ярилцлаа.
45. ОХУ-ын Тувагийн болон МБНЭ-ийн бөө нар хамтарсан бөөлөлт хийлээ.

36. 7 дугаар сарын 16-ны өдөр, Отгонтэнгэр хайрханы нэгдсэн тахилга эхэлж, хайрханы өмнө талд орших бөөгийн овоонд хүндэтгэлийн бөөлөлтийг МБНЭ-ийн тэргүүн зайран Ш.Нямдорж хийлээ.
37. Отгонтэнгэр хайрханы нэгдсэн тахилгын өмнө талд нэгдсэн залбиралыг МБНЭ-ийн Өмнөговь аймгийн бөөгийн хүрээлэнгийн бүрэлдэхүүн хийлээ.
38. 7 дугаар сарын 17-ны өдөр, Завхан аймгийн Улиастай хотын “Аралд” Монгол бөөгийн хуралдай болов.
39. 7 дугаар сарын 18-ны өдөр, Отгонтэнгэр хайрханы нэгдсэн тахилгын Галын тахилгыг Монгол бөөгийн тэргүүн удган Сосорбарам толгойлж, Монгол бөөгийн удган С.Батчимэг тэргүүлж бөөлөв.
7 дугаар сарын 18-ны өдөр, Өвгөн долоон одны тахилгыг
Аврал ерөөлийн эзэн тэнгэрийн одонд
-Монгол бөөгийн зайран Л.Баяржаргал
-Монгол бөөгийн зайран Эрдэнэбаатар
-Монгол бөөгийн удган Цэндсүрэн
Аз хийморийн эзэн тэнгэрийн одонд
-Монгол бөөгийн удган Нарангоо
-Монгол бөөгийн зайран Аюуш
-Монгол бөөгийн тэргүүн удган Б.Нанжаа
Ачлал тусын эзэн тэнгэрийн одонд
-Монгол бөөгийн тэргүүн удган Үүрийнцолмон
-Монгол бөөгийн зайран Тамжид
-Монгол бөөгийн
Нас арвижахын эзэн тэнгэрийн одонд
-Монгол бөөгийн тэргүүн зайран Ш.Нямдорж
-Монгол бөөгийн зайран Мөнх-Очир
-Монгол бөөгийн зайран Одбаяр
Буян хишигийн эзэн тэнгэрийн одонд
-Монгол бөөгийн удган Оюунтуул
-Монгол бөөгийн удган Буянцэцэг
-Монгол бөөгийн удган Отгонжаргал
Хүсэл зоригийн эзэн тэнгэрийн одонд
-Монгол бөөгийн удган Солонго
-Монгол бөөгийн тэргүүн удган Түвшинжаргал
-Монгол бөөгийн тэргүүн удган Б.Баттогтох
Заяа төөргийн эзэн тэнгэрийн одонд
-Монгол бөөгийн тэргүүн зайран Б.Нарангэрэл
-Монгол бөөгийн зайран Мөнхчулуун
-Монгол бөөгийн удган Гэрэлмаа
нар хийлээ.
40. 7 дугаар сарын 19-ны өдөр, Отгонтэнгэр хайрханы нэгдсэн тахилгын Тэнгэрийн тахилгыг Монгол бөөгийн зайран С.Мөнх-Эрдэнэ толгойлж, Монгол бөөгийн тэргүүн удган Ц.Бор тэргүүлж бөөлөв.

31. 7 дугаар сарын 6-ны өдөр, Хар зүрхний Хөх нуурын нэгдсэн тахилгын Галын тахилгыг Монгол бөөгийн тэргүүн зайран Б.Нарангэрэл толгойлж бөөлөв.
МБНЭ-ээс “Монгол төрийн өнөөгийн байдал, ихэс ноёдын байдлыг мэдүүлж”, өргөл өргөв.
32. 7 дугаар сарын 7-ны өдөр, Хар зүрхний Хөх нуурын нэгдсэн тахилгын Хайрханын тахилгыг Монгол бөөгийн тэргүүн дээд удган Н.Нанжаа толгойлж бөөллөө.
33. 7 дугаар сарын 7-ны өдөр, Хар зүрхний Хөх нуурын нэгдсэн тахилгын Лусын тахилгыг Монгол бөөгийн тэргүүн удган А.Оюунтуул толгойлж, Монгол бөөгийн удган Мөнхбүрэн тэргүүлж бөөлөв.
34. Хар зүрхний Хөх нуурын нэгдсэн Тахилгад ОХУ-ын Буриад, Өвөрмонголын бөө нар ирж оролцов.
35. АНУ-ын Тусгаар тогтнолын баярт МБНЭ-ийн төлөөлөл оролцов.

26. 6 дугаар сарын 6-ны өдөр, Хөвсгөл аймгийн Шинэ идэр сумын овооны тахилгыг Монгол бөөгийн их удган Жавзансүрэн, шавь нарын хамт бөөгийн зан үйлээр хийлээ.
27. 6 дугаар сарын 10-ны өдөр, Эрдэнэ хайрханы болон Лусын тахилга болов. Тус тахилгыг Монгол бөөгийн тэргүүн зайран П.Эрдэнэбаатар, Монгол бөөгийн тэргүүн удган Д.Батчулуун нар толгойлж бөөлөв.
28. Өмнөговь аймгийн бөөгийн хүрээлэнгээс Говийн тахилгыг зохион байгуулсан.
29. 6 дугаар сарын 22-ны өдөр, нарны тахилгыг Монгол бөөгийн тэргүүн удган Б.Батжаргал тэргүүлж бөөлөв.
30. Өвөрмонголын нутаг дахь Хувилай хааны ордны туурин дээр МБНЭ-ийн төлөөлөл Хар зүрхний Хөх нуурын тахилгыг мэдүүлж, бөөлөв.

Хүндэтгэлийн ширээнд ОХУ-ын Улаан-Үд, Өвөрмонголын бөөгийн төлөөлөл уригдан суусан байлаа.  Монголын сайхан уртын дуу, морин хуур эгшиглэж Баярын цэнгүүн эхэлснийг тунхаглалаа. Шинэ жилийн цэнгүүнийг МБНЭ-ийн Бөөгийн Зөвлөлийн гишүүд, Ерөнхийлөгч тэргүүн дэд Ерөнхийлөгч Д.Одонхүү нээсэн билээ.
Шинэ жилийн арга хэмжээнд нэр хүндтэй олон сайхан урлагын байгууллага, төлөөлөл ая дууны мэндчилгээ дэвшүүлсэн байна.
Өнгөрч буй онд зан үйл, хөдөлмөр, бүтээлтэй амжилт гаргачдад шагнал гардуулахдаа МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайхан баяр хүргэж үг хэлэхдээ “Монголын бүх Тэнгэр үзэлтнүүд, улаач нарт баярын мэндчилгээ дэвшүүлж, өөр өөрсдийн эрхэлж буй үйлсдээ улам их амжилт гаргахыг хүсээд, МБНЭ-ийн хамт олон 2019 онд гаргасан тодорхой амжилтуудыг тэмдэглэн дурьдлаа.  
“МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайхан, Өнгөрч байгаа оны хувьд томоохон үйл явдлуудыг нэрлэв.
2019 оны эхээр МБНЭ-ийн төлөөлөл ОХУ-ын буриадын “Тэнгэри“ байгууллагын урилгаар Улан-Үдэ хотод байгуулсан бөөгийн анхны сүмийн нээлтэд оролцлоо. Мөн ОХУ-ын буриадын “Дээж“ байгууллагын зохион байгуулсан Байгаль нуурын тахилгад оролцсон байна. Энэ арга хэмжээнд МБНЭ-ийн Залуучуудын байгууллага идэвхтэй оролцлоо.
Энэ жилийн Нарны залбиралыг Монгол бөөгийн тэргүүн удган Б.Батжаргал удирдан хийлгэлээ.
Хоёрдугаар улиралд бидний залбирал Өвөрмонголын нутаг дахь Хувилай хааны зун ордоны туурин дээр хийгдсэн зан үйлээр эхэлсэн. Хар зүрхний Хөх нуурт болсон нэгдсэн их тахилга нь улс оронд ирж байгаа цагийн нөхцөл байдалд зориулан хийснээрээ онцлог байлаа. Тахилга дээр МБНЭ-ийн итгэл найдварыг тээж яваа олон залуус толгойлж болон тэргүүлж бөөлсөн.
Монгол Улсын хайрхадын сүлд болсон ОТГОНТЭНГЭР Хайрханы нэгдсэн их тахилга амжилттай өндөрлөсөн. Ялангуях өвгөн долоон одны тахилгад залуу улаач нар бөөлж, өөрсдийн зан үйлээ хийцгээсэн болно.
Гуравдугаар улиралд ОХУ-ын Тува улсад бөөгийн байгууллагуудаар зочилж, хамтарсан тахилга хийсэн билээ. Энэ арга хэмжээнүүдэд Монгол бөөгийн их зайран Д.Одонхүү оролцсон. Үүний дараа Хакас, Красноярск, Эрхүү хотод тойрон аялал хийсэн.
Байгаль нуурийн Ойхоны арал дээр болсон Сибирийн галт түймрийг унтраахад чиглэсэн нэгдсэн тахилгад бид оролцсон. 
Оны манай залуучуудыг хийсэн Галын тахилга амжилттай болсон.
Энэ оны онцлох үйл явдалд Монгол Удсад суугаа АНУ-ын Элчин сайд Кличенски МБНЭ, Монгол бөөгийн өргөөнд зочилсон явдал юм. Энэ бол гадаад харилцаанд тохиолдож буй онцгой тэмдэглэлт явдал байлаа.
Мөн Өмнөговийн бөөгийн хүрээлэнгийн хамт олон Монгол Улсын их говийн нэгдсэн тахилгыг зохион байгуулжээ.” Гэдгийг дурьдлаа.
ОТГОНТЭНГЭР ХАЙРХАНЫ НЭГДСЭН ТАХИЛГА-ын Хайрханы тахилгад толгойлж бөөлсөн, Монгол бөөгийн Их зайран Д.Одонхүү, Монгол бөөгийн тэргүүн дээд удган Я.Мөнгөнсувд, Лусын тахилгыг толгойлж бөөлсөн, Монгол бөөгийн Их удган Б.Бадамсүрэн, Монгол бөөгийн Их зайран П.Батжаргал, Тэнгэрийн тахилгад толгойлж бөөлсөн, Монгол бөөгийн удган Мөнхнаран, Монгол бөөгийн тэргүүн удган Ц.Бор, Галын тахилгад толгойлж бөөлсөн, Монгол бөөгийн тэргүүн удган Сосорбарам, Монгол бөөгийн удган С.Батчимэг, Монгол төрийн хүндэтгэлт хайрхан ХАР ЗҮРХНИЙ ХӨХ НУУРТ БОЛСОН НЭГДСЭН ИХ ТАХИЛГА-д Хайрханы тахилгад толгойлж бөөлсөн, Монгол бөөгийн Тэргүүн дээд удган Д.Нанжаа, Лусын тахилгыг толгойлж бөөлсөн, Монгол бөөгийн Тэргүүн удган Оюунтуул, Монгол бөөгийн удган Мөнхнаран, Галын тахилгад толгойлж бөөлсөн, Монгол бөөгийн тэргүүн зайран Б.Нарангэрэл нарт дурсгалын “ӨРГӨМЖЛӨЛ” олгосныг гардууллаа.
Цэнгүүнд хүрэлцэн ирсэн урлагын хамт олон олон сайхан дуу, хуур, бүжгээрээ цугларсан олон, шагнал хүртэгсдэд баярын мэндчилгээ хүргэж байлаа.
Отгонтэнгэр хайрханы “Долоон өвгөн од”-ны тахилгад бөөлсөн Монгол бөөгийн тэргүүн зайран П.Эрдэнэбаатар, (Хөвсгөл аймаг), Монгол бөөгийн зайран Б.Баяржаргал, (Завхан аймаг), Монгол бөөгийн удган Цэндсүрэн (Хөвсгөл аймаг), Монгол бөөгийн Тэргүүн дээд удган Б.Нанжаа, (Эрдэнэт хот), Монгол бөөгийн тэргүүн удган Б.Нарангоо, (Өвөрмонгол), Монгол бөөгийн зайран Аюуш (Өвөрмонгол), Монгол бөөгийн тэргүүн удган Үүрийнцолмон, (Хөвсгөл аймаг Тариалан сум), Монгол бөөгийн Зайран Тамжид (Төв аймаг, Мөнгөнморьт сум), Монгол бөөгийн удган Мөнх-Өлзий (Өмнөговь, Цогт-Цэций сум), Монгол бөөгийн тэргүүн зайран Ш.Нямдорж, (Улаанбаатар хот), Монгол бөөгийн зайран Мөнх-Очир (Өмнөговь), Монгол бөөгийн зайран Одбаяр, Монгол бөөгийн тэргүүн удган А.Оюунтуул (Улаанбаатар хот), Монгол бөөгийн удган Буянцэцэг (Өмнөговь, Цогт-Цэций сум), Монгол бөөгийн удган Отгонжаргал (Улаанбаатар хот), Монгол бөөгийн удган Б.Солонго, (Эрдэнэт хот), Монгол бөөгийн тэргүүн удган Түвшинжаргал (Эрдэнэт хот), Монгол бөөгийн тэргүүн удган Т.Баттогтох (Улаанбаатар хот), Монгол бөөгийн тэргүүн зайран Б.Нарангэрэл (Улаанбаатар хот), Монгол бөөгийн зайран Мөнхчулуун (Улаанбаатар хот),  Монгол бөөгийн удган Гэрэлмаа , (Завхан аймаг) нарт тус тус “Өргөмжлөл”  олгосон байна.
Шинэ жилийн цэнгүүний онцлох гол явдлын нэг нь Монгол бөөгийн удган, зайран хэмээх эрхэм хүндэт цолоо хамгаалж, баталгаажуулсан Монгол бөөгийн Их зайран цолоор Балжинням Хүүжээ, Монгол бөөгийн Тэргүүн дээд Зайран цолоор Төмжий, Батбаяр, Монгол бөөгийн Тэргүүн дээд удган цолоор Б.Нанжаа, Мөнгөнсувд, Монгол бөөгийн Тэргүүн зайран цолоор Б.Нарангэрэл, Монгол бөөгийн Тэргүүн удган цолоор А.Оюунтуул, Б.Цэвэлмээ, Монгол бөөгийн зайран цолоор Х.Эрдэнэ-Очир, Б.Эрдэнэ-Очир, Ганбаатар, Монгол бөөгийн удган цолоор Маахүү, Лхагва, Сайнцэцэг, Маам, Х. Эрдэнэцэцэг, Цэндсүрэн нар, Монгол туургатан улаач нараас Монгол бөөгийн Тэргүүн зайран цолоор Галсанов Юрий Субанович- ОХУ-ын Буриадын, Комушку Виктор Николаевич- ОХУ-ын Тувагийн, Монгол бөөгийн Тэргүүн удган цолоор Сарыг-оол Сары Каадыр-ооловна- ОХУ-ын Тувагийн, Дэвий Долана Каадыр-ооловна- ОХУ-ын Тувагийн, Ондар Татьяна Шаннаевна- ОХУ-ын Тувагийн, Нарангуа- БНХАУ-ын Өвөрмонголын улаач, Монгол бөөгийн зайран цолоор Дүгэр Каадар Оолович- ОХУ-ын Тувагийн, Монгол бөөгийн удган цолоор Туяна Бимбаявна Иосифавно- ОХУ-ын Буриадын нарт тус тус олгож цолны батламж, энгэрийн тэмдэгээ хүлээн авсан байна.
Шинэ жилийн цэнгүүний үеэр Монголын тулгар төр, Мөнх тэнгэрийн үйлийг төрийн дээд шүтлэг болгон тунхаглаж, тахиж ирсэнийг, Мөнх тэнгэрийн үзэл, эзэн Чингис хаанаа эрхэмлэн дээдэлсэн, үндэсний уламжлалт биет болон биет бус соёлын өвийг өвлөн авч яваа, Монгол соёл, зан үйл, ёс заншил, дэг журмыг үеийн үед мөрдөж шүтэж ирсэн, энэ үйлсэд амьдралаа зориулсан, Хөвсгөл аймгийн Эрдэнэ, Бүртийн булуу, Цагаан овоо хайрханы  тахилга, ОХУ-ын Байгаль нуур, Бух ноёны хээрийн онгонд, БНХАУ-ын нутаг дахь Хувилай хааны ордны тууринд залбирал, бөөлөлтийн хийсэн улаач нарын ажлын үр дүнг үндэслэн Мөнх тэнгэрийн төлөө “Долоон өвгөн од” одонгоор Ц.Чулуунбаатар, “Алтан шонхор” медалиар Монгол бөөгийн зайран Одбаяр, “Мөнгөн шонхор” медалиар Б.Энхбаатар, Б.Отгонжаргал, Б.Буянцэцэг, Л.Мөнх-Очир, А.Оюунтуул, Эрдэнэбаатар,  “Хүрэл шонхор” медалиар Цэндсүрэн, Б.Цэлмүүн, Отгонжаргал, Б.Балжмаа, Гэнэнхүү, Г.Түмэндэмбэрэлбодьсүрэн, Э.Мөнх-Өлзий, Г.Гарамханд, Б.Хүнбиш, Ц.Тамжид, С.Мөнх-Эрдэнэ, Лхагвасүрэн, Т.Баттулга, Д.Цогбадрах, Гавааренчин, Хандам нарыг тус тус шагнасныг гардууллаа.
Энэ жилийн хамгийн гол шагнал болох Шилдэгийн шилдэгээр -Монгол бөөгийн их удган Б.Бадамсүрэн шалгарч дурсгалын цомыг гардаж авлаа.
2020 он Тэнгэр үзэлтнүүдийн хувьд шинэ шинэ үйл явдлаар арвин жил байж, Мөнх хөх тэнгэр, эзэн Чингис хааны ариун сүнс ивээх болтугай.
  Д.Хүрэлбаатар