Халхын Сэцэнхан аймгийн Дайчин бэйл, Сүжигт бэйс, Сэргэлэн гүний чандмалсан гурван хошуу нь эртний Монгол туурагтны өлгий нутаг эзэн Чингисийн гал голомтод багтдаг Онон, Хэрлэн мөрний хоорондох ойт хээр болон Дорнод Монголын уужим цэлгэр хээр талд оршдог өнөөгийн Хэнтий аймгийн Батноров сумын гал голомт байжээ. Одоогоос 830 гаруй жилийн өмнө зуны тунгалаг нартай өдөр өглөөний нарнаар Тэмүүжин, Боорчи хоёрын хоёрын уулзаж нөхөрлөж явсан газар, Хөхүүрийн талд түмэн олныхоо төлөө бүхий амьдралаа зориулсан Тэнгэрийн улаач, МБНЭ-ийн бага хуралдайн гишүүн, Удган Л.Юра Чингис хааны төрсөн өлгий нутгийн хүндэт иргэн болсон нь юутай бахархам, юутай гайхамшиг билээ.
Author: admin_shaman
-
Аянга удгантай ярилцлаа Архив
үйлсийг өөрийн гарын шавь нартай хамтран Тэнгэрийн зараалаар хийж байгаа Аянга удгантай МБНЭ-ийн Ерөнхийлөгч Д.Жаргалсайхан уулзаж ярилцлаа. Удган Аянга Алтан сургаалийг орчин цагийн хэлэнд хөрвүүлж байгаа ажлын явц, 2012 оны 12 дугаар сарын 22-ны өдөр зохион байгуулах Их тахилгын талаар санал, бодлоо солилцов. Харилцан санал бодлоо солилцсон ярилцлага таван цаг үргэлжилж, Монголын бөөгийн хөгжлийн чиг хандлага, хамтын ажиллагааны талаар халуун дотноор зөвлөлдсөн байна. “Арван гуравдугаар зуун” жуулчлалын баазад болсон Аянга удганы удирдаж хийсэн намрын тахилгын ажиллагаанд урилгаар МБНЭ-ийн дэд Ерөнхийлөгч, Удган Д.Батчулуун оролцсон
-
Бөөгийн тухай хэн юу гэв.
Д.Арвин : Яагаад намайг МАН-аас хөөгөөд байгаа юм
Та бизнесээ хийж байгаа юу?
– Үгүй үгүй. Олон нийтийн байгууллагаа ажилуулж байна. Хэнтий аймгийн Баян-Адарга суманд Монголын их хатдын хүндэтгэлийн ордныг байгуулсан. Тэнд Дондогдулам хатны музей байгуулж байгаа. Удахгүй ашиглалтанд оруулна. Бид бөө удгануудтай холбогдож, намрын дунд сарын сайн өдөр Дондогдулам хатныг буулгасан. Дондогдулам хатан нэлээд хэдэн зүйл захиж байна лээ.
Юу захисан гэж…
– Музейд тулга хийж , гал тахихыг захисан. Үүнийг гүйцэлдүүлж байгаа. “Сэтэртэй цагаан морийг нутагт минь тавиач” гэсэн. Тэр морийг сая ижил сүргээс нь оллоо. Дондогдулам хатан өөрийнхөө унаж байсан сүйх тэргийг шинээр хийхийг хүссэн. Богдын музейд байгаа сүйх тэрэг нь түүнийх биш гэдгийг тэр хэлсэн. Мөн Богдын бага хатан Гэнэнпил хатны хөргийг музейд залахыг хүссэн байгаа. Энэ бүхнийг гүйцэлдүүлэхээр ажиллаж байна даа. Намрын адаг сард энэ бүх ажлыг дуусгаж , гал тахихаар хичээж байна. Мөн Дондогдулам хатан Оросын хааны хатны гоёмсог булган нөмрөгийн талаар ярьж байсан шүү.
Хатдын өргөөнд хүн их очиж байна уу?
– Их очилгүй яахав. Хоёр жил дараалан хүмүүс тасрахгүй байна. Тэр бол их энерги сайтай сайхан газар болсон. Монголын их хатдын өргөөний нээлтийн үеэр хатдын дүр бууж, тэмдэг үлдээгээд явсан зэрэг дурсгалтай зүйл тэнд их бий. Түүхч хүнийхээ хувьд Монголынхоо түүх соёлыг хадгалж явах үүднээс хатдын өргөөг байгуулсан нь энэ юмаа.
Эх сурвалж : Я.Мөнгөнцэцэг
Өдрийн сонин 2012 оны 10 дугаар сар 12 . № 244
Бөө болчихвол сүрьеэ эдгэрнэ гээд явж байх юм.
ХӨСҮТ-ийн Сүрьеэгийн албаны дарга О.Батбаяртай ярилцлаа.
Эмэнд тэсвэртэй хүнд хэлбэрийн сүрьеэгээр өвчилсөн хүмүүс үзмэрч, удган бөө хүн дээр очиж үзүүлдэг болжээ. Миний мэдэхийн 20 гаруй хүн эмчилгээгээ орхиод бөө болохоор явсан. Тэр битгий хэл бөө болчихвол сүрьеэ нь эдгэрнэ гээд яриад яваа хүн ч байна. Уг нь бол эмэнд тэсвэртэй сүрьеэтэй хүнийг хөгжилтэй орнуудад бол тусгаарлаж эмчилдэг. Манайхаас Эрүүл мэндийн хуулийн заалтыг үндэслэн тусгай журам боловсруулан ЭМЯ-ны сайдаар батлуулан ийм хүмүүст хөл хорио тогтоон эмчлэхээр ажиллаж байна.
Эх сурвалж : Я.Мөнгөнцэцэг
Өдрийн сонин 2012 оны 09 дүгээр сар 13 . № 219
Сюпер нэгдлийн онол
Баабар ингэж өгүүлэв.
Хүний хамгийн анхны төсөөллийн нэг нь үхэхээрээ тэнгэрт гардаг, сүнс гэж байдаг, тэнгэр бурхан хорвоогийн амьдралыг зохицуулдаг , тэдэнд өргөл барьц өргөж аргадах хэрэгтэй гэх мэт болой. Хүний нийгмийн оюун санааг бөө мөргөл 100 мянган жил удирджээ. Сонирхолтой нь одоо үлдэж хоцорсон дэлхийн өнцөг булан бүрт биенээсээ үл хамааран тогтсон бөө мөргөл хоорондоо тун төстэй, нийтлэг шинж чанартай. Иргэншил буй болж эхлэхтэй зэрэгцээд шашин үүссэн байна. Цэгц номлолтой, ертөнцийн тухай тодорхой тайлбартай , тогтсон зан үйлтэй, өөрийн философитойгоороо шашин нь бөө мөргөлөөс эрс ялгаатай юм. Шашин иргэншилийг төрүүлсэн үү ? эсвэл эсрэгээрээ юу? Юутай ч хүн төрлөхтний ихэнхийн оюун санааг сүүлийн дөрөв таван мянган жилд шашин удирдаж байна.
Эх сурвалж :
Өдрийн сонин 2012 оны 09 дүгээр сар 26. № 230
Л.Энхтайван : Хүн төрөлхтөн гэгээрлийг сонгон нүүж эхэлсэн.
Одоо цагт хүн бүр бясалгагч, их мэдэгч, бөө , сахиустан болчихоод байгаа юм биш үү. Тэгвэл сайн, ингэвэл муу гэх зэргээр хүмүүсийг заналхийлэх болж. Мөнгөтэй, энергитэй болгож , өвчнөөс салгадаг лекц хүртэл зарим шашны нэрийг барьж уншдаг болж?
– Тэднийг бас буруутгах арга алга.
Яагаад буруутгаж болохгүй гэж. Та лам бөө нараас айгаа юу?
– Учир нь бид өөрсдөө тэднийг төрүүлсэн. Бидний мунхаг байгаа нь тэднийг давруулахад хүргэдэг юм байна. Хүнд зовлон бэрхшээл тохиолдох бүрт арчаагүй царайлаад лам, бөөгөөр аргалуулах гэж гүйгээд ном гүрэм уншуулж, дом хийлгэж, мэргэн түргэн хүнээс тусламж гуйдаг. Жишээлбэл : та ингэж гүйдэг үү?
Монголчууд дийлэнх нь сайн лам, бөөгөөр үйлчлүүлдэг байх шүү. Ялангуяа цагаан сараар лам нар их эрэлттэй болдог?
– Ингэж гүйдэг хүн бүр сэрэх шаардлагтай гэсэн үг. Ийм хүмүүс сүнсний хувьд унтаж байгаа гэж ойлгоорой. Буянтан болж харагдах гэж хичээгч дуураймлууд гэгээнтнүүдийн нэр сүрийг гутааж байдаг. Тэд таниас мөнгө авах гэж л харьцдаг биз. Бясалгаж гэгээрсэн хүн бусдаас ямар нэг өргөл барьц авахгүй. Таныг өөртэйгөө ижил хүн гэсэн үүднээс хүндэтгэж харьцдаг.
Эх сурвалж :
Зууны мэдээ сонин 2012 оны 10 дугаар сар 12. №239 -
Зэр зэвсийн чимэглэлийн бэлэгдэл
Монгол дархчуул зэр зэвсгийн хэв хэлбэртэй, чимэглэх хээ угалз, амьтны дүрийг уран нарийн зохицуулдаг байжээ. Гол төлөв амьтан дүрслэх, түүний намба төрх, сүр хүчийг гаргахыг зорьдог төдийгүй сүүлдээ хас, түмэн нас хээ, өлзий, сүлжээ зэрэг бэлэгдлийн хээ чимгээр чимэглэж иржээ. Монголд ирсэн европ жуулчин “Монголын эрэгтэйчүүд сур харвахаас өөр юм үл мэднэ. Тэд ан хийж байга харван сургуулилдаг , том багагүй цөм сурамгаа харвадаг, хуралдай хийж зугаацан цэнгэхдээ амсгөл нь сүр хүчтэй ” гэж тэмдэглэсэн байдаг.
Монголчууд зэр зэвсэг эд хэрэглэлийн урлаг өөх хоорондоо нягт нягт хобоотой уялдан уламжлагдаж иржээ.
-
№23. Ази, Европын бусад улс оронд Монголын ноёрхлыг устгасан нь
1357-1381 оны хооронд Алтан ордонд 20 гаруй хан солигдож, улс нь хэд хуваагдахад хүрчээ. Зүүн зүгт орших өргөн уудам нутаг дэвсгэр дээр Чингисийн угсааны ноёд эрх булаалдан тэмцэлдэж байсан ба Ижил мөрнөөс баруун тийшхи бүх газар болон Крымын хойг Мамай ноёны гарт ороод байжээ. Мамай нэгэн үе Алтан ордны ихэнх хэсгийг нэгтгэн захирч чадсан ажээ.
Москвагийн вант улсыг Димитрий ван толгойлж байжээ. Димитрий ван Мамай айсуй явааг сонсоод тосон байлдахаар цэрэг авч, Дон мөрний зүг хөдөлж, 1380 оны 9-р сарын 8-нд Мамай, Димитрий нарын цэрэг Дон мөрөн, Непрядва гол хоёрын бэлчир орчим Куликовын тал гэдэг газарт учирч байлджээ. Димитрий Рязань, Литовын цэргийн ирэх замыг хааж тосон цохисон учир, тэд Мамайд тусалж чадсангүй. Куликовын тулалдаан туйлын ширүүн болж хоёр талаас маш олон хүн амь үрэгдсэний эцэст Мамайн цэрэг дарагдан буруулан зугтжээ. Димирийн ван Дон мөрний дэргэд Алтан ордны цэргийг бут цохин их ялалт хийсэн учир Донын Димитрий гэж алдаршжээ.
Куликовын тулалдаан Орос болон нийт Ази, Европын түүхэнд чухал ач холбогодолтой зүйл болжээ. Куликовын тулалдаан Алтан ордны захиргаанаас Оросыг чөлөөлж чадаагүй боловч Монголын ноёрхлыг бүрмөсөн устгахын эх үүсвэрийг тавьжээ. Куликовын тулалдааны үр дүнд Москвагийн нөлөө улам өсөж, цаашдаа монголын ноёрхлоос эх орноо чөлөөлөх тэмцэлд гол хүчин болсон билээ.
Мамайн үхсэний дараа 1381 онд Алтан ордны ноён Тохтамын биеэ хаанд өргөмжлөөд 1382 онд Москваг довтолсонд Рязань, Нижегородын зэрэг зарим хотын ноёд түүнд тусалжээ. Димитрий ван цэрэг элсүүлэхээр хотоос гарч одсон чөлөөгөөр урвагч ноёд хотын хаалгыг нээж, Тохтамышийн цэргийг оруулжээ. Москвагийн иргэд хэдий тэмцэх баатар зориг төгөлдөр байсан боловч ихэс дээдэс урвасны уршгаар дайсанд автжээ. Тохтамышийн цэрэг Москвад ороод ихэд бусниулж, хотын иргэдийг Алтан ордонд дахин алба барих болгожээ. Гэвч Алтан ордон нийт Орос даяар өөрийн ноёрхлыг сэргээж хэрхэвч чадахгүй байсан юм.
Доголон Төмөр, Алтан ордны хүчирхэг болохоос болгоомжилж, 1395 онд Тохтамышийг цохиж Сарай, Бэрх зэрэг Ижил мөрөн, Крымын хотуудыг довтолсон билээ.
Тохтамыш цохигдсоны дараа мангад аймгийн Эдигей ноён Алтан ордны хүчин чадлыг сэргээх оролдлого хийжээ. Удалгүй Алтан ордны дотор самуун дэгдэж, 1412 онд Эдигей ноён Хорезмын зүг зугтан гарчээ.
Ингэж XV зууны дундуур Алтан ордны улс бүрмөсөн задарч, биеэ даасан хэд хэдэн улс болжээ. Гэвч Их ордны Ахмед хаан Алтан ордны нэгдмэл хүчирхэг байдлыг сэргээх сүүлчийн оролдлого хийжээ.
Ахмед өрсөлдөгч этгээдүүдэд алагдаад Их ордон мөхжээ. Ийнхүү Алтан ордны улс мөхөж, Орост 200 гаруй жил үргэлжилсэн Монголын ноёрхол эцэс болсон ажээ. -
ШУНАЛААСАА БОЛЖ ТЭНГЭРИЙН ГЭСГЭЭЛИЙГ ХҮРТЭВ.
Болзсон өдөр тохиож шүтлэгтэн П гэр бүлийн хамтаар бөөлүүлж бөөгийн зан үйл хийлгэжээ. Бөөгийн онгод нь хийсэн зан үйл нь томоохон үйлд тооцогдох тул барьц их өндөр гарсан гэж айлдав.
Тэгээд шүтлэгтэн П-ийн унаж явсан эксель машин, авгайгынх нь зүүж явсан ээмэг гинж бөгж зэргийг бөөлөлтийн барьцаа болгон авсан байна. Түүнээс хойш багагүй хугацаа өнгөрсөн боловч шүтлэгтэн П-ын амьдрал ахуйд ямар ч өөрчлөлт гарсангүй. Тиймээс зайран Т-д өгсөн барьцаагаа буцааж авахыг шаардах болжээ. Улмаар зайран Т иргэн П нарын хоорнд маргаан улам тэсэрч цагдаагийн байгууллагаар шийдьэрлэх түвшинд очсон байна.
Цагдаагийн байгууллага залилангийн хэргээр эрүүгийн хэрэг үүсгэн зайран П-ээс байцаалт авах болов. Энэ хэрэг ийнхүү олон хоног сунжирав.
Нэгэн өглөө Зайран гэх П сэрсэнгүй мөнхөд нойрссон байв. Шалтгаан нь тун шалихгүй, шүлсэндээ хахаж өнгөрчээ. Тэнгэрийн нэрийг барьж бөөгийн нэрийг доромжлогч нарт тэнгэр хатуу шийтгэл ийнхүү ноогдуулжээ. -
МОНГОЛ БӨӨГИЙН ЁС ЗҮЙ (ДОЛООДУГААР)
75. Бөө бус жирийн хүн, бөө улаач онгод шүтээнтэй нь хүндэтгэлгүй харьцах эд зүйлийг нь зөвшөөрөлгүй өөрийн мэт гар хүрч оролдохыг хатуу цээрлэх. Учир нь хүний хөлстэй гар хүрэв хэмээн онгод сахиус уурлан догширдог болохыг анхаарах.
76. “Өө ердөө л нэг онгын үг шив дээ” гэж жирийн хүн өөрийгөө дөвийлгөж онгод тэнгэрийн айлдварыг үнэгүйдүүлж хүндэтгэлгүй хандаж болохгүй. Онгод тэнгэрийн айлдвар түүний үнэ цэнэ нарийн учир утгыг ухаж ойлгох, хүндэтгэлтэй хандах. “Хэлсэн дээ хэвийг олж, явсан даа ямбыг олно” гэж онгод тэнгэр айлддаг билээ. Алтнаас үнэтэй агуу их оюун ухаан тэнгэр сахиусанд бий гэдгийг маш сайн ойлгох.
77. Тэнэг хүн тэнгэрээс ахмад гэдгийг асар сайн ойлгох, судлаач нэрээр бөөд хүндэтгэлгүй хандах, онгод тэнгэрийн айлдварыг худал ташаа мэтээр ихэрхэн тайлбарлах, мөчид ойлголтоор өөрийн үзэл бодлыг шинэ бөө нар болон хүмүүст тулгах, алдаатай эцсийн дүгнэлт гаргах, бөөг огтхон ч хүндлэхгүй байж, хүмүүст буруу үлгэр дуурайлал үзүүлэн улмаар олон түмэнд ташаа мэдээлэл өгч болохгүй.
78. Бөөгийн нэр хүндийг буруугаар ашигласан бохир бизнес эрхэлж үл болно. Түүнийгээ амжиргааны эх үүсвэр болгох нь буруу гэдгийг ухамсарлах.
79. Бөөгийн зан үйлийг бөө хүнд багш болон онгод тэнгэрүүд нь мөн хашир туршлагатай бөө нар л зааж сургадаг. Аавдаа адуу манахыг заана гэгчээр эгэл жирийн хүнкнпсйнн өөрөө бөө, тэнгэрийн улаач болсон мэт зааж зааварлах ёсон байхгүй.
80. Бөөг дуурайж хуурамчаар бөөлөх, алдаатай буруу зан үйлийг хийж олон түмнийг төөрөгдүүлэх, мухар сүсэгт хөтлөж,хүмүүсийг хохироох явдлыг хатуу хориглоно. Үйлийн үр хатуу байдаг гэдгийг санах.
81. Бөөгийн аливаа зан үйлд эгэл хүмүүн оролцохдоо Монгол бөөгийн ёс зүйг хүндэтгэн бөө болон түшээгийн (тулмаашын)зөвөлгөөг хүндэтгэн дагаж оролцох.
Аливаа хүндрэл саад бэрхшээлээс гарах бүх арга зам чухамдаа аугаа Мөнх тэнгэрийн бөө шүтлэгт бий гэдгийг ойлгож хүндэтгэн дээдлэх.2013оны 12 дугаар сарын 14-ны өдрийн
МБНЭ-ийн Бага хуралдайн хуралдаанаар батлав. -
ЗАХЧИН БӨӨ
Захчин нь Ойрад Монголын нэгэн салбар бөгөөд Зүүн гарын хаант улсын үед тус улсын хил, зах хязгаарыг сахин хамгаалах цэргийн ард байсан учир захчин хэмээх нэрийг олжээ. Баяд бөө Баядын эртний өвөг дээдэс бол ХП-ХШ зууны үед Жида Баягуд Дуклас, Хээрийн Баягуд гэгдэж Баягуд аймгаас сурвалжтайн дээр Сэлэнгэ мөрний зүүнтэйх Зэд голоос урагш тал газар сууж агсан Жида Баягуд, Хээрийн Баягуд нь жинхэнэ монгол угсаатай гэж шинжээчид үздэг. Баяд ястан нь монгол, түрэгийн дотор нэлээд тохиолдох бөгөөд монгол угсаатны халх, өвөрлөгч, буриад, ойрадын аль алинд оролцдог яс юм.
-
МОНГОЛ БӨӨГИЙН ТЭРГҮҮН УДГАН ЖАМБАЛДОРЖЫН ПҮРЭВСҮРЭН
2013 оны 11 дүгээр сарын 28-ны өдрийн МБНЭ-ийн бага хуралдайн 6 дугаар хуралдаанаас гаргасан “Монгол туургатны баатрууд, төрийн зүтгэлтнүүд, алдартнуудын хүндэтгэлийн цогцолборыг байгуулах ажлыг санаачилж, бөөгийн зан үйлээр хүндэтгэл үзүүлэх ажлыг 2014 оны 3 дугаар улиралд багтаан хэрэгжүүлсүгэй”. гэсэн шийдвэрийг биелүүлэхэд МБНЭ-ийн гишүүн, удган Ж.Пүрэвсүрэн нь үнэтэй хувь нэмэр оруулсан.
⦁ МОНГОЛ ТӨРИЙН ДААЛГАВРААР ЯПОН УЛСАД ОЧИЖ, 34 НАСАНДАА ЦААЗЛАГДСАН, МОНГОЛ ТӨРИЙН ЭЛЧ, ДИПЛОМАТЧ ТУУШИН, СЭЦЭН, САРТУГ НАРЫН ШАРИЛ БОЛОН,
⦁ ШАЙО ГОЛЫН ХӨВӨӨНД ЕВРОПЫН ШИГШМЭЛ 65 МЯНГАН ЦЭРГИЙГ ХИАР ЦОХИН УСТГАСАН, МОНГОЛ ТӨРИЙН ДАЙТАХ ХОСГҮЙ УР ЧАДВАР, СҮР ХҮЧИЙГ ҮЗҮҮЛСЭН ТУЛАЛДААНД АМЬ ҮРЭГДСЭН МОНГОЛЫН 1000 ДАЙЧДЫН БУЛШНААС ТЭДНИЙ АЛДАР ГАВЪЯАНД ХҮНДЭТГЭЛ ҮЗҮҮЛЭН БӨӨЛЖ, ШҮНСЭГЛЭСЭН ШОРООГ ЭХ НУТАГТ ЗАЛЖ АВЧИРАХ ХҮНДТЭЙ ҮҮРГИЙГ ГҮЙЦЭТГЭСЭН
⦁ “МӨНГӨН ШОНХОР” МЕДАЛИАР ШАГНАГДСАН.⦁ 2014.09.22-ны өдөр. Улаанбаатар хот. ⦁ Монгол үндэстэн баатруудынхаа хүндэтгэлийн цогцолборын шав тавих нээлтийн ажиллагаанд оролцсон.
-
МОНГОЛ БӨӨГИЙН ТЭРГҮҮН УДГАН НЭРГҮЙН МЯГМАРСҮРЭН
⦁ МОНГОЛ БӨӨГ ХӨГЖҮҮЛЭХИЙН ТӨЛӨӨ АЖИЛЛАДАГ.
⦁ “ХҮРЭЛ ШОНХОР” МЕДАЛИАР ШАГНАГДСАН.
⦁ “МӨНГӨН ШОНХОР” МЕДАЛИАР ШАГНАГДСАН.⦁ 2013.05.25-26-ны өдөр. Баян-Өлгий аймгийн Буянт, Сагсай, Цэнгэл сумын нутаг дахь ⦁ Монгол Улсын толгой уул “Жаргалт хан” хайрханы Нэгдсэн Их тахилгын Галын тахилгад толгойлж бөөлсөн. .
⦁ 2013.6.21-22-ны өдөр. Налайх Дүүргийн Гандан ууланд хийгдсэн Нэгдсэн Их Тахилгад оролцсон.
⦁ 2014.06.22-ны өдөр. Улаанбаатар Хүй долоон худагт болсон “Нарны залбирал”-д оролцсон.
⦁ 2014.09.22-ны өдөр. Улаанбаатар хот. ⦁ Монгол үндэстэн баатруудынхаа хүндэтгэлийн цогцолборын шав тавих нээлтийн ажиллагаанд оролцсон.
⦁ 2015.10.10 Мөнх тэнгэрийн сургаалийг Монгол төр дээдлэн төрийн шүтлэг хэмээн тунхагласаны 2225 жил, Монголын “Тэнгэрийн улаач” нарын нэгдсэний 3 жилийн хүрээнд Монгол туургатны нэгдсэн Их Хуралдайд оролцсон.
⦁ 2015.05.20-ны өдөр. “Бурхан Халдун”-ны нэгдсэн залбиралд оролцсон.
⦁ 2017.06.15-ны өдөр. Төрийн “Хар сүлд”-ний тахилгад оролцсон.
⦁ 2017.06.22-ны өдөр. Нарны залбиралд оролцсон.
2015.2 cap “Тэнгэрлэг залуус”- I аяны хурээнд амьдралын боломж муутай, эх орны төлөө хөдөлмөрлөж залуу насаа зориулсан ахмадууддаа туслах ажилд оролцсон.
2015.2 cap “Тэнгэрлэг залуус” – II аяны хурээнд Нийслэлийн Сонгино-Хайрхан дуургийн алслагдсан хороонуудад, амжиргааны төвшин доогуур айл өрхуудэд туслалцаа узуулэх ажилд оролцсон.